Kreta - największa wyspa Grecji
Opublikowano:
Aktualizacja:
Kreta to największa grecka wyspa: ma ok. 8450 km² powierzchni (z przybrzeżnymi wysepkami), rozciąga się na 260 km ze wschodu na zachód i mieszka na niej 624 tys. osób (spis z 2021 r.). To kolebka cywilizacji minojskiej z pałacem w Knossos, a zarazem jeden z najpopularniejszych kierunków wakacyjnych w Europie. Najczęściej wybierane bazy wypadowe to Chania, Retimno i Heraklion.
Na wyspie łączą się plaże, góry, wąwozy i zabytki od epoki minojskiej po okres wenecki, więc nadaje się zarówno na urlop plażowy, jak i na zwiedzanie.

Kreta | Kamienna budowla nad morzem, w tle skalista wyspa (by Michael Brys na licencji Freeimages)
Ta największa i najdalej wysunięta na południe wyspa grecka jest słynną kolebką kultury europejskiej, a także jednym z najpopularniejszych celów podróży urlopowiczów z całego świata.
Geografia Krety: góry, wybrzeże i klimat
Kreta to naturalna granica między Morzem Egejskim a Morzem Śródziemnym. Linię brzegową tworzą liczne półwyspy i zatoczki z portami oraz plaże skaliste i piaszczyste.
W krajobrazie dominują góry, gaje oliwne i winnice.
Wśród pasm górskich na Krecie wyróżnia się: Góry Białe (zachodnia część wyspy), Góry Idajskie z najwyższym szczytem wyspy – Psiloritis (2456 m n.p.m.) – w centralnej Krecie oraz Góry Dikti i Thripti we wschodniej części wyspy.
Historia Krety i cywilizacja minojska
W III i II tysiącleciu p.n.e. Kreta była ośrodkiem morskim i handlowym, na którym rozwinęła się kultura minojska. Jej pozostałości można zobaczyć na stanowiskach archeologicznych w Knossos i Fajstos.

Kreta | Minojski pałac w Knossos (by Irina Jurinac na licencji Freeimages)
Co zobaczyć na Krecie: Heraklion, Knossos i jaskinie
Na Krecie można plażować, uprawiać sporty wodne i zwiedzać – są tu zabytki starożytności oraz przykłady architektury weneckiej i bizantyjskiej.
Warto zajrzeć do Heraklionu (Iraklionu), w którym mieszka blisko jedna trzecia mieszkańców wyspy. W mieście działają Muzeum Archeologiczne i Muzeum Historyczne. Ok. 5 km na południe od historycznego centrum leżą ruiny pałacu w Knossos. Więcej o mieście przeczytasz w artykule Heraklion – perła Krety, a pozostałe najważniejsze miejsca opisujemy w zestawieniu 10 miejsc, które koniecznie musisz zobaczyć na Krecie.

Kreta | Dzikie kozy kri–kri (by R. te Kortschot na licencji Freeimages)
Z mitem o Zeusie związane są dwie kreteńskie groty, m.in. Jaskinia Idajska; według niektórych podań bóg urodził się właśnie tutaj.
Na wschód od Heraklionu leży minojski pałac w Malii oraz jaskinia Dikti, drugie miejsce wiązane z narodzinami Zeusa.

Kreta | Plaża Matala (by Emmanuel Wuyt na licencji Freeimages)
Którą miejscowość na Krecie wybrać na bazę wypadową?
Wybór zależy od tego, czego oczekujemy od wakacji i ile chcemy wydać.
W Hersonissos jest tłocznie i głośno, ale to ośrodek z życiem nocnym i dobrą lokalizacją.
Gouves jest spokojniejsze, a leży blisko Heraklionu, więc nadaje się na bazę do zwiedzania.

Kreta | Wenecka twierdza nad portem (by Krystian Żelazko (Zelazko) na licencji Freeimages)
Plaża w Ammoudarze jest popularna, ale w pobliżu stoi elektrownia (stan na 2019 r.).
Na zachodzie wyspy bazą mogą być Chania i Rethymnon, z zabytkowymi starówkami.
Plaże Krety są często skaliste i żwirowe, a w miastach dość wąskie. Do najczęściej polecanych należą Vai, Elafonisi i Matala.
Przed wyjazdem sprawdź, kiedy jechać na Kretę, i przeczytaj, jak płacić na miejscu – w tekście o walucie Grecji.
Najczęstsze pytania
Jak duża jest Kreta?
Kreta to największa grecka wyspa i piąta co do wielkości na Morzu Śródziemnym. Ma ok. 8450 km² powierzchni (z przybrzeżnymi wysepkami) i 260 km długości, ale tylko 12–60 km szerokości. Mieszka na niej 624 tys. osób (spis z 2021 r.).
Którą część Krety wybrać na wakacje?
Turyści najczęściej polecają zachodnią Kretę z Chanią i Retimnem – ze względu na urokliwe starówki i piękne plaże, m.in. Elafonisi. Okolice Heraklionu są dobrą bazą do zwiedzania Knossos, a Hersonissos wybierają miłośnicy życia nocnego.
Ile jest lotnisk na Krecie?
Kreta ma dwa międzynarodowe lotniska: im. Nikosa Kazantzakisa w Heraklionie oraz im. Daskalojannisa w Chanii. Promy łączą wyspę z Pireusem i innymi wyspami greckimi.
Jaka waluta obowiązuje na Krecie?
Na Krecie, jak w całej Grecji, płaci się w euro. Karty płatnicze są powszechnie akceptowane w hotelach i restauracjach, a bankomaty łatwo znaleźć w miastach i kurortach.