Kawa Kopi Luwak z Bali

Kopi Luwak to kawa z ziaren, które przeszły przez przewód pokarmowy łaskuna muzanga – niewielkiego ssaka z Azji Południowo-Wschodniej. Należy do najdroższych kaw świata, a na Bali można jej spróbować i kupić ją na plantacjach, choć coraz częściej pochodzi z hodowli klatkowych krytykowanych przez obrońców zwierząt. Nie jest to kawa dla każdego – i nie tylko ze względu na cenę.

Bali | Kopi Luwak należy do najdroższych kaw na świecie (At Kopi Luwak, Bali by Hairi na licencji CC BY 2.0)

Kopi Luwak – pamiątka z Bali

Jedną z pamiątek przywożonych z Bali jest Kopi Luwak – jedna z najdroższych kaw na świecie. Można ją kupić i skosztować na plantacjach, które często łączą degustację z krótkim zwiedzaniem. W 2019 r. za filiżankę kawy płaciło się tam około 50 tys. rupii, a za 20 gramów ziaren około 300 tys. rupii – dziś ceny bywają wyższe i warto je sprawdzić na miejscu.

Wysoka cena wynika ze sposobu pozyskiwania kawy. Jak wiadomo, jej ziarna pozyskiwane są z odchodów zwierzęcia o nazwie łaskun muzang. Ziarna zbierane od dziko żyjących łaskunów są rzadkie, dlatego większość kawy na rynku pochodzi dziś z hodowli, w których zwierzęta karmi się owocami kawowca.

Tak jak w każdym kraju czy wyspie, tak i na Bali zdarzają się nieuczciwi sprzedawcy próbujący sprzedać podrobioną kawę Kopi Luwak. Jest to często wymieszana kawa Kopi Luwak z Arabicą lub po prostu zwykła, zmielona Arabica.

Kopi Luwak w Europie

Kawę Kopi Luwak można kupić w europejskich sklepach. Tutaj jednak kawa jest znacznie droższa. Według zestawienia w Wikipedii hurtowe ceny ziaren z hodowli wynoszą ok. 220–1100 USD za kilogram, a filiżanka parzonej Kopi Luwak w kawiarniach na Zachodzie kosztuje nawet 35–80 USD.

Smak Kopi Luwak

Są osoby, które nie wyobrażają już sobie poranka bez małej czarnej Kopi Luwak, innym nawet przez myśl nie przejdzie napić się kawy z odchodów zwierzaka. Są też osoby, które chciałyby spróbować, ale nie stać ich na taki wydatek. Czy Kopi Luwak jest warta swojej ceny? Czy rzeczywiście jest tak smaczna? Tu zdania są podzielone. Kawa jest gęsta, bardzo delikatna, aromatyczna i pozbawiona goryczki. W smaku można wyczuć odrobinę czekolady.

Bali | Kopi Luwak to kawa wytwarzana z odchodów łaskuna muzanga (Kopi Luwak - Katzenkaffee by J.J.Darboven na licencji CC BY-ND 2.0)

Łaskun muzang

Łaskun muzang, nazywany też Łaskunem palmowym jest drapieżnym ssakiem z rodziny wiwerowatych. Żyje w lasach tropikalnych. Żywi się głównie owocami, ale też i myszami, szczurami i owadami. Jego przysmakiem są też owoce kawy. Łaskuny wspinają się na szczyty drzew kawowych i wybierają najbardziej dojrzałe ziarna. Wydawać by się mogło, że to szkodnik, bo przecież zjada najlepsze owoce, ale jest wręcz odwrotnie. Łaskun palmowy jest bardzo cenionym zwierzęciem, a właściwie… jego odchody, w których znajdują się ziarna kawy.

Przechodzące przez przewód pokarmowy ziarna kawy nie są trawione. Wydalone, zostają dokładnie umyte, a następnie suszone, prażone i mielone.

Kopi Luwak a dobrostan zwierząt

Z uwagi na wysoką cenę kawy łaskuny coraz częściej odławia się z natury i trzyma w klatkach, karmiąc je niemal wyłącznie owocami kawowca. Śledztwa organizacji PETA i dziennikarzy BBC opisywały zwierzęta w ciasnych klatkach, niedożywione i wykazujące zachowania stereotypowe, jak krążenie czy gryzienie prętów. Organizacje ochrony przyrody uznają ten handel za zagrożenie dla dzikich populacji.

Te same śledztwa wykazały, że kawa z hodowli klatkowych bywa sprzedawana z etykietą „wild sourced” (z dzikich zwierząt), więc takie oznaczenie nie daje pewności. Jeśli na plantacji na Bali widzimy łaskuny w klatkach, możemy być prawie pewni, że pochodzi od nich oferowana kawa. Wielu podróżników decyduje się dlatego spróbować zwykłej balijskiej arabiki lub robusty, które są tanie i bardzo dobre.

Bali | Ziarna kawy Kopi Luwak (Luwak Coffee by Studio Sarah Lou na licencji CC BY 2.0)

Plantacje kawy z degustacją najłatwiej odwiedzić podczas wycieczki po okolicach Ubud, gdzie leży wiele tzw. agroturystyk.

Najczęstsze pytania

Ile kosztuje Kopi Luwak na Bali?

W 2019 r. filiżanka na plantacji kosztowała ok. 50 tys. rupii, a 20 g ziaren ok. 300 tys. rupii. Ceny zależą od miejsca i od tego, czy kawa jest autentyczna, dlatego warto porównać kilka ofert i nie kupować w przypadkowych straganach.

Jak rozpoznać podrobioną Kopi Luwak?

Podróbki to zwykle mieszanka Kopi Luwak z arabiką albo po prostu zwykła mielona arabika. Nie ma prostego testu, a etykieta „wild sourced” nie gwarantuje pochodzenia. Najbezpieczniej kupować całe ziarna w renomowanym miejscu i traktować bardzo niskie ceny jako sygnał ostrzegawczy.

Czy picie Kopi Luwak jest etyczne?

To zależy od pochodzenia. Kawa zbierana od dziko żyjących łaskunów nie szkodzi zwierzętom, ale jest rzadka. Większość ziaren pochodzi jednak z hodowli klatkowych, krytykowanych przez PETA i inne organizacje za złe warunki trzymania zwierząt.