Kuchnia niemiecka – coś więcej niż kiełbasa i kapusta
Opublikowano:
Aktualizacja:
Kuchnia niemiecka jest silnie regionalna: na południu królują knedle, Spätzle i biała kiełbasa, na północy śledzie i Labskaus, a w Berlinie – Currywurst. Łączą ją ziemniaki, ciemne pieczywo, wieprzowina i piwo, ale na talerzu znajdziemy dużo więcej niż kiełbasę z kapustą.
Cudzoziemcom niemiecka kuchnia kojarzy się przede wszystkim z obfitymi mięsnymi daniami, kiszoną kapustą i ziemniakami. Można to częściowo wytłumaczyć tym, że Niemcy leżą stosunkowo daleko na północy i w dawnych czasach, aby przetrwać surową zimę, trzeba było zadbać o solidny zapas kalorii.

Niemcy | Łosoś to jedna z ulubionych ryb mieszkańców Niemiec (Salmon at Dachgarten by vxla na licencji CC BY 2.0)
Czy istnieje jedna kuchnia niemiecka?
W Niemczech nie istnieje jakaś jednolita kuchnia narodowa. W niemieckiej kuchni królują oczywiście legendarne Kartoffeln. Spotkamy je pod różnymi postaciami, możemy nawet trafić do restauracji specjalizujących się wyłącznie w kartoflanych daniach. Niemcy zaliczają się do krajów o największym spożyciu ziemniaków na osobę. Obok niezliczonych gatunków kiełbas także najróżniejsze odmiany chleba uważane są w świecie za typowo niemieckie.
Każda z regionalnych kuchni Niemiec, m.in. Bawarii, Frankonii, Hesji, Nadrenii, Saksonii, Niemiec Południowo-Zachodnich itp., będzie osobną przygodą kulinarną.
Jakie potrawy warto zjeść w Niemczech?
| Potrawa | Region | Co to jest |
|---|---|---|
| Schweinshaxe | Bawaria | Pieczona golonka wieprzowa z chrupiącą skórką, podawana z knedlami i kapustą |
| Weißwurst | Bawaria | Biała kiełbasa cielęca jedzona przed południem ze słodką musztardą i preclem |
| Leberkäse | Bawaria | Pieczeń z drobno mielonego mięsa, podawana w plastrach, często w bułce |
| Sauerbraten | Nadrenia i inne regiony | Wołowina marynowana kilka dni w occie i przyprawach, a potem duszona |
| Currywurst | Berlin, Zagłębie Ruhry | Pokrojona kiełbasa polana sosem pomidorowym z curry, zwykle z frytkami |
| Maultaschen | Szwabia | Duże pierożki z nadzieniem mięsnym i szpinakiem, podawane w bulionie lub smażone |
| Spätzle i Käsespätzle | Szwabia, Allgäu | Miękkie kluseczki z jajkami; w wersji z serem zapiekane z cebulką |
| Labskaus | Brema, Hamburg, Lubeka, wybrzeże | Marynarskie danie z peklowanego mięsa lub peklowanej wołowiny, ziemniaków i cebuli; w wersji hamburskiej z jajkiem sadzonym, burakami, korniszonem i rolmopsem |
| Schwarzwälder Kirschtorte | Badenia (Szwarcwald) | Tort czekoladowy z wiśniami, bitą śmietaną i wódką wiśniową |
O której Niemcy jedzą posiłki?
Tradycyjnie głównym posiłkiem dnia jest obiad, spożywany między godziną 12 a 14. Kolacja jest zwykle mniejszym posiłkiem, na który składa się często tylko kilka kanapek. Ostatnio jednak zmieniające się nawyki pracy spowodowały, że wielu Niemców spożywa główny posiłek dopiero wieczorem.
Jakie mięso i ryby jedzą Niemcy?
Do najważniejszych rodzajów mięsa w Niemczech należy wieprzowina, wołowina i drób. Z drobiu najbardziej popularny jest kurczak, chętnie kupowane są też gęsi, indyki i kaczki.
W sezonie łowieckim również dziczyzna cieszy się powodzeniem (szczególnie dziki, króliki i sarny). Baranina i koźlina są wprawdzie dostępne w sklepach, ale w wielu regionach nie są zbyt popularne. Również konina jest w niektórych regionach uważana za przysmak. Typowe jest spożywanie surowego mięsa w postaci metki albo tatara (wołowina).
Najbardziej popularną rybą morską jest śledź w najróżniejszych wariantach. Również łosoś jest obecny w całym kraju. Z ryb słodkowodnych na niemieckiej liście dań występuje przede wszystkim pstrąg, ale też karp i okoń.

Niemcy | Typowe niemieckie śniadanie (Lunch at Nürnberger Altstadthof by Bernt Rostad na licencji CC BY 2.0)
Jakie warzywa pojawiają się na niemieckim stole?
Warzywa w Niemczech spożywane są jako osobny posiłek lub dodatek do innych potraw. Najbardziej popularne są: ziemniaki, marchew, szpinak, fasola, groch i różne gatunki kapusty. Do tego dochodzą różne odmiany sałaty, pomidory i ogórki. Smażona cebula jest częstym dodatkiem do potraw mięsnych.
Ziemniaki, knedle i makaron: dodatki do dań
W niemieckich restauracjach, w odróżnieniu od brytyjskich czy włoskich, dodatki są z reguły wliczone w cenę potrawy.
Najważniejszym dodatkiem są ziemniaki w przeróżnych wariantach, np.: ziemniaki solone, ziemniaki w mundurkach, knedle, pieczone ziemniaki, krokiety albo ziemniaczane puree. Także ryż jest podawany często do ryb i drobiu.
Niemiecki makaron jest zwykle dość gruby i zawiera jajka. W południowej części kraju podstawowym wariantem makaronu jest tzw. Spätzle, w którego skład wchodzi duża ilość jajek.

Niemcy | Zapiekanka ziemniaczana (Debbekooche! by onnola na licencji CC BY-SA 2.0)
Jakich przypraw używa kuchnia niemiecka?
Tradycyjnymi przyprawami w kuchni niemieckiej są sól i czarny pieprz.
W każdym domu używa się keczupu i majonezu. Musztarda jest ulubionym dodatkiem do kiełbas – może być bardzo ostra lub zaskakująco słodka.
Słodka odmiana musztardy popularna jest na południu kraju i podaje się ją z typowo bawarskimi specjałami w rodzaju białej kiełbasy oraz wątrobianki.
Popularny jest też chrzan, natomiast czosnek nigdy nie odgrywał większej roli w kuchni niemieckiej.
Niemieckie potrawy rzadko bywają ostre – tradycyjnie używa się tu takich ziół, jak np. pietruszka, majeranek, tymianek, liść laurowy, lubczyk, koper i szczypior.
Jakie sery i nabiał jedzą Niemcy?
Niemcy należą do krajów, w których dostępna jest ogromna różnorodność produktów mlecznych: sery (np. mocno pikantne sery dojrzewające – ser harceński), twarogi, jogurty i maślanki.
Niemieckie pieczywo: od pumpernikla po precle
W Niemczech istnieje wiele gatunków chleba, tradycyjnie głównie ciemnego i czarnego (m.in. pumpernikiel, chleb mieszany, pełnoziarnisty itd.), jak również, przeważnie na południu kraju, słynne na cały świat precle, nieodłączny przysmak Oktoberfestu. Dzisiaj piecze się też niezliczone odmiany chleba białego.

Niemcy | Tradycyjna biała kiełbasa bawarska podawana jest ze słodką musztardą i preclem (Bayerische Weißwurst mit Breze und süßem Senf by Jan Czeczotka, Wikimedia Commons, na licencji CC BY-SA 4.0)
Jakie ciasta i desery są typowe dla Niemiec?
Niemieckie ciasta pieczone są najczęściej ze świeżymi jabłkami, śliwkami, truskawkami, wiśniami i rabarbarem. Ulubionym ciastem Niemców jest jednak sernik.
Co pić w Niemczech: piwo i wino
We wszystkich regionach Niemiec najbardziej popularnym napojem jest oczywiście piwo, warzone w wielu regionalnych odmianach – od bawarskiego piwa pszenicznego, którego najlepiej spróbować w Monachium, po lekkie Kölsch z Kolonii. Także wino cieszy się zainteresowaniem – pierwsze winnice nad Mozelą założyli prawdopodobnie Rzymianie w II wieku.
Ostatnimi czasy wzrasta też popyt na jabłecznik i inne wina owocowe. Spada sprzedaż czystej wódki, natomiast wzrasta spożycie koktajli alkoholowych.
Najczęstsze pytania o kuchnię niemiecką
Co zjeść w Niemczech na obiad?
Zależnie od regionu: na południu Schweinshaxe, Maultaschen lub Käsespätzle, w Berlinie Currywurst, a na północy dania z ryb i Labskaus. Dodatki, zwykle ziemniaki lub knedle, są w restauracjach z reguły wliczone w cenę potrawy.
Co to jest Weißwurst i kiedy się ją jada?
To biała kiełbasa cielęca z Bawarii, tradycyjnie jedzona przed południem ze słodką musztardą i preclem.
O której Niemcy jedzą posiłki?
Głównym posiłkiem jest tradycyjnie obiad między 12 a 14. Kolacja bywa mniejsza, często to kilka kanapek, choć wielu Niemców je dziś główny posiłek dopiero wieczorem.