Chorwacja – informacje ogólne

Chorwacja to republika nad Morzem Adriatyckim w Europie Południowej, ze stolicą w Zagrzebiu i 3,87 mln mieszkańców (spis z 2021 r.). Od 2013 r. należy do Unii Europejskiej, a od 1 stycznia 2023 r. do strefy euro i Schengen – turysta z Polski wjeżdża więc na dowód osobisty i płaci w euro. Narodowości i religie opisuje artykuł Ludność Chorwacji, a poniżej są najważniejsze informacje w pigułce.

„Czterysta kilometrów wspaniałej nadmorskiej podróży! Bezlik uroczych zakątków na całej prawie trasie. Malownicze miasteczka, historyczne warownie, dawne korsarskie gniazda. Spokojne osiedla i wiejskie sioła.

Barwne wiejskie targowice. Hotele, pensjonaty gościnne pokoje. Kawiarenki i kręgielnie pod rozłożystymi platanami. W każdym miejscu można by wysiąść z autokaru i zamieszkać. Odpoczywać i wypoczywać. W ciszy i cieniu. Śród kwiatów i życzliwych słowiańskich twarzy” – tak w swych dziennikach pisał o Chorwacji Wacław Kubacki*.

Chorwacja | Chorwacja to kraj pełen malowniczych zakątków (by marko 35 na licencji FreeImages)

Chorwacja – podstawowe informacje (stan na 2026)

Ustrój polityczny	republika parlamentarna
Głowa państwa	prezydent Zoran Milanović
Premier	Andrej Plenković
Stolica	Zagrzeb
Powierzchnia	ok. 56 600 km²
Liczba mieszkańców	3 871 833 (spis z 2021 r.)
Waluta	euro (od 1 stycznia 2023 r.)
Język urzędowy	chorwacki
Podział administracyjny	20 żupanii i miasto Zagrzeb
Sąsiedzi	Słowenia, Węgry, Serbia, Bośnia i Hercegowina, Czarnogóra
Wyspy	ok. 1246 wysp i wysepek, 47 stale zamieszkanych
Najwyższy szczyt	Dinara – 1831 m n.p.m.
Numer alarmowy	112 (policja 192, pogotowie 194, straż pożarna 193)

Pełniejsze zestawienie danych – od długości linii brzegowej po liczbę parków narodowych – znajdziecie w artykule Chorwacja w liczbach.

Rozdarta między wschodem i zachodem

Chorwację określa się zwykle jako kraj leżący w Europie południowo-wschodniej. Jej położenie geopolityczne jest jednak na tyle nietypowe, iż warto przyjrzeć mu się nieco bliżej. Chorwacja przypomina swym kształtem łuk rozpięty pomiędzy Słowenią, Węgrami, Serbią, Bośnią i Hercegowiną oraz wybrzeżem Morza Adriatyckiego. Przyczyną takiego położenia jest duże zróżnicowanie klimatu i krajobrazu tego kraju. Spoglądając na mapę Europy dostrzec można, iż Chorwacja leży bliżej Oceanu Atlantyckiego, aniżeli Morza Kaspijskiego, a zatem, jako bliska sąsiadka Rzymu – ośrodka europejskiej kultury i cywilizacji, bezsprzecznie należałaby do Europy Zachodniej. Z drugiej jednak strony nie można odmówić jej bliskich koneksji z ośrodkami greckiej i bizantyjskiej kultury średniowiecza, których stolicą był Konstantynopol (Bizancjum). Nietypowe położenie Chorwacji w promieniu oddziaływań dwóch różnych centrów kulturowych z pewnością zadecydowało o niezwykłym charakterze tego państwa. Jak te wpływy widać w historii, zabytkach i krajobrazie, opisujemy w tekście Chorwacja – słowiańska dusza w oliwnym gaju.

Chorwacja | Położenie Chorwacji w miejscu krzyżowania się wpływów różnych centrów kulturowych z pewnością decyduje o jej niezwykłym charakterze (by neufal54 na licencji Pixabay)

Chorwacja a Unia Europejska

Negocjacje w sprawie wejścia Chorwacji do Unii Europejskiej rozpoczęły się w 2005 roku i trwały ponad sześć lat – rozmowy dotyczyły m.in. sądownictwa, walki z korupcją i praw mniejszości. 1 lipca 2013 r. Chorwacja została 28. członkiem UE. 1 stycznia 2023 r. przyjęła euro i weszła do strefy Schengen (kontrole na lotniskach zniesiono 26 marca 2023 r.). Szczegóły opisujemy w artykule Chorwacja w Unii Europejskiej.

Waluta Chorwacji: euro i dawna kuna

Od 1 stycznia 2023 r. walutą Chorwacji jest euro, wprowadzone po stałym kursie 1 € = 7,5345 kn. Wcześniej przez niemal 30 lat obowiązywała kuna – wprowadzona w 1994 r. w miejsce chorwackiego dinara. Jej nazwa pochodzi od zwierzęcia, którego futerka służyły w średniowieczu jako środek płatniczy. Kuna dzieliła się na 100 lip.

Największe miasta Chorwacji

Liczba mieszkańców samych miast (bez przyległych miejscowości) według spisu z 2021 r.:

• Zagrzeb – ok. 664 tys. mieszkańców
• Split – ok. 150 tys. mieszkańców
• Rijeka – ok. 108 tys. mieszkańców
• Osijek – ok. 76 tys. mieszkańców
• Zadar – ok. 67 tys. mieszkańców

Co poza miastami przyciąga turystów do Chorwacji – od wysp i parków narodowych po Riwierę Makarską – podsumowuje tekst 10 powodów, dla których warto jechać do Chorwacji.

Najczęstsze pytania

Jaka waluta obowiązuje w Chorwacji?

Od 1 stycznia 2023 r. w Chorwacji płaci się w euro. Kuna przestała być środkiem płatniczym po dwutygodniowym okresie podwójnego obiegu w styczniu 2023 r. Banknoty kunowe można nadal wymienić w Chorwackim Banku Narodowym bezterminowo.

Jakie dokumenty są potrzebne do wjazdu do Chorwacji?

Chorwacja należy do UE i strefy Schengen, więc obywatel Polski może wjechać na ważny dowód osobisty lub paszport. Na granicach wewnętrznych Schengen nie ma stałych kontroli, ale dokument trzeba mieć przy sobie. Szczegóły opisujemy w artykule o przepisach wjazdowych i celnych.

Jakim językiem mówi się w Chorwacji?

Językiem urzędowym jest chorwacki, należący do grupy języków południowosłowiańskich i zapisywany alfabetem łacińskim. W miejscowościach turystycznych bez trudu porozumiecie się po angielsku, a na Istrii także po włosku i niemiecku.

Jaki jest numer alarmowy w Chorwacji?

Ogólnoeuropejski numer alarmowy 112 działa w całym kraju. Można też dzwonić bezpośrednio: policja 192, straż pożarna 193, pogotowie ratunkowe 194, a ratownictwo morskie 195. Pomoc drogową Chorwackiego Automobilklubu (HAK) wezwiecie pod numerem 1987.

*Wacław Kubacki, Dziennik (1966-1968), Warszawa 1990.