Miasteczko Brela – popularny kurort w Chorwacji

Brela to niewielki kurort na Riwierze Makarskiej w środkowej Dalmacji, ok. 15 km na północny zachód od Makarskiej, położony między masywem Biokovo a Morzem Adriatyckim. Słynie z sosnowych lasów schodzących do samej wody i z plaży Punta Rata, którą Lonely Planet w 2024 r. umieściło na 11. miejscu w rankingu plaż świata.

Chorwacja | Lazurowe wybrzeże Breli (Pines, stones and the Sea by Nikolaj Potanin na licencji CC BY-SA 2.0)

Według spisu z 2021 r. gminę Brela zamieszkuje 1626 osób, z czego 1472 w samej Breli, a resztę w Gornjej Breli. Dzięki plażom i rozbudowanej bazie noclegowej Brela stała się jednym z popularniejszych kurortów w Dalmacji. Już w 1968 r. otrzymała tytuł „Mistrza Adriatyku” za osiągnięcia turystyczne.

Historia Breli i jej położenie

Miejscowość pojawia się w źródłach około 950 roku w dziele cesarza bizantyjskiego Konstantyna VII pod grecką nazwą „Beroyllia”. W 1315 roku mieszkańców zapisano po łacinie jako „Brolanenses” w gminie Omiš. Brela leży na zachodnim krańcu Riwiery Makarskiej, wzdłuż drogi D8, ok. 45 km od Splitu i ok. 15 km od Makarskiej. Sama Riwiera ma ok. 60 km długości i ciągnie się od okolic Omiša po deltę Neretwy.

Zielona Brela – sosny, ścieżki i Biokovo

Brela jest zielonym miasteczkiem, a lasy sosnowe schodzą tu niemal do samej wody. Według lokalnej informacji turystycznej powietrze pachnie sosnami, nieśmiertelnikiem i rozmarynem. Można wybrać się na spacer jedną ze ścieżek, które prowadzą wzdłuż morza, przez osiedla miasteczka, aż w stronę masywu Biokovo. Najwyższy szczyt Biokova, Sveti Jure, ma 1762 m n.p.m., a park przyrody Biokovo istnieje od 1981 roku.

W 1935 roku założono w Breli Towarzystwo Upiększania Miasta. Odkąd wzrosło zaangażowanie okolicznych mieszkańców w branżę turystyczną, znacznie spadło zainteresowanie rolnictwem. Obecnie mieszkańcy uprawiają w swych przydomowych ogrodach głównie oliwki, winogrona, pomarańcze oraz cytryny.

Punta Rata – najpopularniejsza plaża Breli – zdobyła wiele nagród turystycznych. Jedną z nich jest Błękitna Flaga, międzynarodowe wyróżnienie przyznawane za czystość wód i plaż. W 2004 r. magazyn „Forbes” umieścił ją na 6. miejscu wśród najpiękniejszych plaż świata i na pierwszym w Europie. Symbolem miejscowości jest Kamen Brela – niewielka skałka wystająca z morza przy głównej plaży. Jeśli szukacie porównania z innymi kąpieliskami, zajrzyjcie do przewodnika Plaże Chorwacji – którą wybrać?

Chorwacja | Jedna z urokliwych uliczek Breli (Brela, Frankopanska II by Nikolaj Potanin na licencji CC BY-SA 2.0)

Co zobaczyć w Breli poza plażą?

Oprócz plaż Brela i jej okolice mają do zaoferowania także inne miejsca. Jedną z nich jest kompleks budynków Bekavci-Ivandić. Można też zobaczyć Piosik – wąwóz i kanion położony na kamienistym płaskowzgórzu, ruiny twierdzy Herceg czy budynek historyczny, z pozostałościami tureckiej baszty pochodzącej z XVI i XVII wieku.

W miasteczku stoją też zabytkowe kościoły, np. barokowy kościół Matki Boskiej Szkaplerznej (Gospe od Karmela) z 1715 roku, kościół sv. Ilije z XVIII wieku, kościół św. Mikołaja oraz parafialny kościół św. Szczepana Protomartyra z 1897 roku. Lokalna informacja turystyczna poleca też szlak edukacyjny „Francuska droga”.

Chorwacja | W miasteczku znajduje się wiele restauracji, w których zasmakujemy w wyśmienitych potrawach kuchni chorwackiej (Fish plate for two by Nikolaj Potanin na licencji CC BY-SA 2.0)

Najczęstsze pytania

Gdzie leży Brela?

Brela leży na Riwierze Makarskiej w żupanii splicko-dalmatyńskiej, ok. 15 km na północny zachód od Makarskiej. Miejscowość rozciąga się wąskim pasem między masywem Biokovo a Adriatykiem, a gmina obejmuje dwie miejscowości: nadmorską Brelę i położoną wyżej Gornją Brelę.

Która plaża w Breli jest najsłynniejsza?

Najbardziej znana jest Punta Rata – żwirowa plaża z sosnami i charakterystyczną skałką Kamen Brela. W 2004 r. „Forbes” uznał ją za pierwszą w Europie (6. miejsce na świecie), a w 2024 r. Lonely Planet umieściło ją na 11. miejscu na świecie. Plaża ma też Błękitną Flagę za czystość wody.

Czy w Breli są piaszczyste plaże?

Nie – plaże w Breli są żwirowe i kamieniste, za to woda jest bardzo przejrzysta. Warto zabrać buty do wody. Cień zapewniają sosny rosnące niemal do linii brzegu, więc nawet w upalne dni łatwo znaleźć chłodniejsze miejsce na ręcznik.

Co zjeść w Breli?

W restauracjach królują ryby i owoce morza z grilla, oliwa, wino i warzywa z przydomowych ogrodów. Więcej o dalmatyńskich specjałach przeczytacie w artykule o kuchni chorwackiej.