Kurion – starożytne królestwo mozaik
Opublikowano:
Aktualizacja:
Kurion (Kourion) to jedno z największych stanowisk archeologicznych Cypru – ruiny starożytnego miasta-królestwa na klifie nad morzem, koło Episkopi, ok. 19 km na zachód od Limassol. Najważniejsze do zobaczenia są rzymski teatr z widokiem na zatokę oraz mozaiki podłogowe w Domu Eustoliosa, Domu Achillesa i Domu Gladiatorów. Na zwiedzanie warto zarezerwować około dwóch godzin.
Cypr | Ruiny starożytnego miasta Kurion (Roman Ruins at Kourion, Cyprus by Richard August na licencji CC BY-SA 2.0)
Trochę historii
Według tradycji Kurion założyli w XII w. p.n.e. osadnicy z Argos na Peloponezie, a w okresie geometrycznym (1050–750 p.n.e.) było ono jednym z cypryjskich miast-królestw. Król Pasikrates poparł Aleksandra Wielkiego podczas oblężenia Tyru w 332 r. p.n.e., a około 294 r. p.n.e. miasto weszło w skład państwa Ptolemeuszy.
Kurion rozkwitło w okresie rzymskim i wczesnobizantyjskim. To właśnie z tego czasu pochodzi najwięcej zachowanych budowli.
W latach 365–370 n.e. miasto nawiedziła seria silnych trzęsień ziemi (Wikipedia mówi o pięciu), które niemal całkowicie je zniszczyły. Kurion odbudowano później tylko częściowo, a po najazdach Arabów w VII wieku miasto zupełnie opustoszało. Wykopaliska prowadzi się tu od 1875 r.; zasłużyli się dla nich m.in. Luigi Palma di Cesnola oraz ekspedycja Muzeum Uniwersytetu Pensylwanii w latach 1934–1954.
Co trzeba zobaczyć w Kurion?
Głównym zabytkiem starożytnego miasta jest odnowiony teatr, w którym do dzisiaj organizowane są przedstawienia i koncerty, m.in. Międzynarodowy Festiwal Starożytnego Dramatu Greckiego. Teatr powstał pod koniec II wieku p.n.e., a za panowania cesarza Trajana (98–111 n.e.) został powiększony do ok. 3500 miejsc.
Najwięcej mozaik zobaczysz w Domu Eustoliosa z V wieku – zespół łaźni z hypokaustem i pomieszczeń z mozaikami podłogowymi przedstawiającymi m.in. ptaki, ryby i personifikację Ktisis (Stworzenia). Godne uwagi są także posadzki w Domu Achillesa oraz Domu Gladiatorów.
W Kurion znajduje się także rzymska agora z początku III wieku, z częściowo odbudowaną kolumnadą.
Cypr | Mozaika przedstawiająca walczących gladiatorów, Dom Gladiatorów (Floor mosaic of gladiators Margaritis and Hellenikos fighting - House of the Gladiators - Ancient Kourion, Cyprus by Glen Bowman na licencji CC BY-SA 2.0)
Kolejnym zabytkiem Kurion jest Wczesnochrześcijańska Bazylika z V wieku. Dawniej była prawdopodobnie katedrą miejską.
Około 1 km na zachód od stanowiska Kourion leży Stadion z II wieku. Około 2,5 km na zachód od starożytnego miasta zobaczymy Sanktuarium Apolla Hylatesa – boga lasów i patrona miasta Kurion.
Ciekawostką jest to, że klify wokół Kurion upodobali sobie paralotniarze. U podnóża wzgórza leży natomiast plaża Kourion, dobra na odpoczynek po zwiedzaniu.
Informacje praktyczne
Stanowiskiem zarządza Departament Starożytności Republiki Cypru. Według Cyprus Tourism Organisation (stan na 2026) stanowisko jest otwarte od 16 września do 15 kwietnia w godzinach 8:30–17:00, a od 16 kwietnia do 15 września w godzinach 8:30–19:30; zamknięte jest w Boże Narodzenie, Nowy Rok i prawosławną Niedzielę Wielkanocną. Bilet normalny kosztuje 4,50 euro (stan na 2026), a dla grup od 10 osób obowiązuje zniżka 20%. Przed wizytą warto sprawdzić aktualne godziny na stronie departamentu. Najwygodniej przyjechać samochodem z Limassol. Po drodze można zajrzeć do zamku Kolossi. Latem najlepiej zwiedzać rano lub późnym popołudniem, bo na klifie jest niewiele cienia.
Najczęstsze pytania
Gdzie leży Kurion?
Na południowym wybrzeżu Cypru, na klifie koło miejscowości Episkopi, ok. 19 km na zachód od Limassol. Stanowisko leży przy drodze z Limassol do Pafos, więc łatwo połączyć je z wycieczką na zachód wyspy.
Ile czasu potrzeba na zwiedzanie Kurion?
Na teatr, domy z mozaikami, agorę i bazylikę wystarczą około dwie godziny. Jeśli chcesz zobaczyć także stadion i Sanktuarium Apolla Hylatesa, które leżą kilka kilometrów dalej, zaplanuj pół dnia.
Ile kosztuje bilet do Kurion i do kiedy jest otwarte?
Bilet normalny kosztuje 4,50 euro (stan na 2026). Od 16 kwietnia do 15 września stanowisko jest otwarte do 19:30, od 16 września do 15 kwietnia do 17:00.
Gdzie w Kurion są mozaiki?
Mozaiki podłogowe zachowały się w domach mieszkalnych, a nie w teatrze. Najważniejsze są w Domu Eustoliosa, w Domu Achillesa oraz w Domu Gladiatorów, gdzie znajdują się jedyne na Cyprze mozaiki przedstawiające walki gladiatorów.