Toaleta turecka

W Turcji spotkamy dwa rodzaje toalet: europejską z muszlą, zwaną alafranga, oraz tradycyjną kucaną, czyli alaturka – nazywaną u nas po prostu toaletą turecką. W hotelach i restauracjach dla turystów dominuje ta pierwsza, a kucane zdarzają się w meczetach, na dworcach, stacjach benzynowych i w starszych domach. Prawie wszędzie znajdziemy też kranik do podmywania (taharet), a papier toaletowy często wyrzuca się do kosza.

Turcja | W Turcji można spotkać dwa rodzaje toalet (2009-05-23-17-32-33 umumi wc yenilendi by ugur onder bozkurt na licencji CC BY 2.0)

Toaleta europejska (alafranga)

Pierwszą z nich jest toaleta, jaką znamy z naszych domów, czyli z typową muszlą, spłuczką i papierem toaletowym. W Turcji nosi nazwę alafranga („po frankijsku”, czyli po europejsku). Spotkać ją można w miejscach, gdzie zwykle jest najwięcej turystów, np. w hotelach czy restauracjach.

Alafranga jednak nieco różni się od tych występujących w Polsce. Ze względu na wąskie rury papier toaletowy często wyrzuca się do stojącego obok kosza na śmieci. Większość muszli ma też wbudowany z tyłu mały kranik lub dyszę do podmywania – to tzw. taharet musluğu, uruchamiany kurkiem przy ścianie obok toalety.

Toaleta kucana (alaturka)

Drugą, często spotykaną w domach i mniejszych pensjonatach jest toaleta kucana (narciarska, często nazywana też turecką), po turecku alaturka. W odróżnieniu od ubikacji europejskiej nie siada się na nią, ale kuca.

Ten rodzaj ubikacji składa się z owalnej misy zamontowanej na poziomie posadzki, zakończonej odpływem. Po obu stronach misy znajduje się charakterystyczne miejsce na stopy. Niektóre z nich mają spłuczki, inne spłukuje się samemu, czyli polewając wodą z kubka.

Turcja | Toaleta turecka (A true “Turkish Toilet” by ccarlstead na licencji CC BY 2.0)

W tego typu ubikacji zazwyczaj brakuje papieru toaletowego. Do podmywania się służą dodatkowe krany.

Muzułmanie podmywają się wodą i zawsze lewą ręką. Dlatego warto pamiętać, aby płacić czy jeść prawą ręką (więcej o lokalnym savoir-vivre w tekście o tureckich zwyczajach).

Taki rodzaj toalety wydaje się być dla nas dziwny i jak każda rzecz ma swoje plusy i minusy.

Plusy ubikacji tureckiej

• zwykle łatwiejsza w utrzymaniu czystości niż muszla,
• brak kontaktu ciała z deską sedesową, co wielu uważa za bardziej higieniczne,
• pozycja kucana ułatwia szybsze i pełniejsze wypróżnienie.

Minusy ubikacji tureckiej

• uciążliwa przy niskich temperaturach,
• możliwość ubrudzenia stóp lub ubrania odpryskami,
• gdy wrzuci się do odpływu papier toaletowy, łatwo go zapchać,
• dłuższe kucanie męczy kolana, a dla osób starszych czy z niepełnosprawnościami wygodniejsza jest muszla.

Turcja | Według badań toaleta kucana jest bardziej higieniczna od tej tradycyjnej (Turkish Toilet by Yusuke Kawasaki Yusuke Kawasaki na licencji CC BY 2.0)

Publiczne toalety

Publiczne toalety oznacza się napisem WC lub Umumi WC (toaleta publiczna), damskie – Bayan lub Kadın, męskie – Bay lub Erkek. Często są płatne, a opłatę pobiera obsługa przy wejściu, dlatego warto mieć przy sobie drobne monety. Bezpłatne toalety znajdziemy zwykle przy meczetach, w centrach handlowych i restauracjach. Chusteczki higieniczne to element niezbędnika turysty w Turcji, bo papieru bywa brak.

Najczęstsze pytania

Czym różni się alaturka od alafrangi?

Alaturka to tradycyjna toaleta kucana z misą w posadzce i miejscem na stopy, zwana u nas toaletą turecką. Alafranga to toaleta w stylu europejskim, z muszlą i deską, na której się siada – spotkamy ją w większości hoteli i restauracji.

Czy do tureckiej toalety można wrzucać papier?

Lepiej tego unikać. Ze względu na wąskie rury papier toaletowy często wyrzuca się do kosza stojącego obok. Jeśli jednak w łazience hotelowej nie ma kosza ani informacji o zakazie, papier zwykle można spuścić.

Do czego służy kranik przy tureckiej toalecie?

To taharet – kranik lub dysza do podmywania się wodą, zgodnie z muzułmańskim zwyczajem higieny. W toaletach europejskich jest zwykle wbudowany w tylną część muszli i uruchamiany kurkiem przy ścianie, w kucanych stoi obok w formie kranu z kubkiem.