Top 10 – co trzeba zobaczyć w Turcji?

W Turcji trzeba zobaczyć przede wszystkim zabytki Stambułu (Hagię Sofię, Pałac Topkapı i Cysternę Bazyliki), baśniowe skały Kapadocji, białe trawertyny Pamukkale i starożytny Efez. Na Riwierze Tureckiej warto dołożyć Alanyę z Czerwoną Wieżą i jaskiniami oraz Stare Miasto Antalyi. Poniżej przedstawiamy naszą dziesiątkę wraz z najważniejszymi faktami o każdym miejscu:

• Czerwona Wieża w Alanyi,
• Polonezköy, polska wioska pod Stambułem,
• Cysterna Bazyliki w Stambule,
• Antalya: Muzeum Archeologiczne i Kaleici,
• Efez,
• jaskinie Alanyi,
• Hagia Sofia,
• Pałac Topkapı,
• Pamukkale,
• Kapadocja.

Urlop w Turcji można spędzić na dwóch kontynentach jednocześnie. Aż 97% powierzchni kraju leży w Azji, a tylko niewielka Tracja – w Europie. Najmocniej tę dwoistość czuć w Stambule, rozłożonym po obu stronach Bosforu: zachodnia część miasta leży w Europie, a po przekroczeniu cieśniny wkraczamy w orientalną Azję.

Czerwona Wieża w Alanyi – symbol miasta

Czerwona Wieża jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli Alanyi. Wybudowana została w 1225 roku na polecenie sułtana Alaeddina Keykubada I. Nazwa wieży pochodzi od czerwonej cegły, z której została wybudowana. Budynek mierzy 33 metry i aby wejść na szczyt, trzeba pokonać 85 stopni. Wieża dawniej służyła celom wojskowym, obecnie zaś mieści się tu Muzeum Etnograficzne.

Alanya o zachodzie słońca (by serkansivri na licencji Pixabay)

Polonezköy – polska wieś pod Stambułem

Polonezköy jest polską wioską w Stambule, założoną w 1842 roku z inicjatywy księcia Adama Czartoryskiego jako schronienie dla emigrantów po powstaniu listopadowym. Dziś jest to cel weekendowego odpoczynku zarówno Polaków, jak i samych Turków. Znajduje się tu kościół pod wezwaniem Matki Boskiej Częstochowskiej oraz cmentarz z polskimi grobami. Około 1/3 mieszkańców wioski (346 osób w 2022 r.) to osoby polskiego pochodzenia.

Cysterna Bazyliki w Stambule – 336 kolumn w wodzie

Cysterna Bazyliki, nazywana również Cysterną Yerebatan, jest największym tego typu obiektem w Stambule. Wymiary cysterny wynoszą około 138x65 m. Jej ceglane sklepienie podparte jest na 336 marmurowych kolumnach, pochodzących z wielu zrujnowanych budowli. Przy odpowiednim oświetleniu kolumny odbijają się w lustrze wodnym.

Cysterna Bazyliki - Yerebata (by slh_altuntas na licencji Pixabay)

Antalya: Muzeum Archeologiczne i Kaleici

Muzeum Archeologiczne w Antalyi

Muzeum Archeologiczne w Antalyi to jedno z największych muzeów w kraju. Zobaczymy tu eksponaty odkryte na terenach Regionu Śródziemnomorskiego Turcji. Założone zostało w 1922 roku w celu ochrony znalezisk archeologicznych przed wywożeniem ich do Europy. Obecnie w muzeum znajduje się 13 sal z rzeźbami, obrazami, skamieliną i ceramiką.

Kaleici

Kaleici jest najstarszą częścią Antalyi. Historia tego miejsca sięga starożytności. Miasto zostało założone przez króla Pergamonu Attalosa II w 159 r. p.n.e. i nosiło wówczas nazwę Attaleia. Do Kaleici prowadzi kilka wejść. Najbardziej znane są: Brama Hadriana oraz Kalekapısı z Wieżą Zegarową. Na Starym mieście znajduje się warty uwagi Żłobkowany Minaret, Złamany Minaret i medresa Karatay.

Antalaya (by Engin_Akyurt na licencji Pixabay)

Efez – antyczne miasto koło Selçuk

Ruiny starożytnego Efezu leżą obok miasteczka Selçuk w prowincji Izmir, niedaleko kurortu Kuşadası. To jedno z najlepiej zachowanych antycznych miast nad Morzem Śródziemnym, wpisane w 2015 roku na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Największe wrażenie robi fasada Biblioteki Celsusa z ok. 125 r. n.e. oraz Wielki Teatr, który mieścił ok. 25 tys. widzów. W pobliżu zachowały się resztki świątyni Artemidy – jednego z siedmiu cudów świata starożytnego. Wycieczkę do Efezu najłatwiej połączyć z pobytem w regionie egejskim.

Jaskinie Alanyi – Damlataş, Dim i Korsanlar

W okolicy Alanyi znajduje się kilka jaskiń. Najbardziej znaną jest Damlataş, czyli „Kapiący Kamień”, z formami stalaktytów i stalagmitów. Warto zajrzeć też do jaskini Dim, na dnie której znajduje się jeziorko. Odkryta została w 1986 roku. Inne jaskinie to: Korsanlar (Piracka), Aşıklar (Jaskinia Zakochanych) oraz jaskinia Fosforlu (Fosforowa).

Alanya nocą (by serkansivri na licencji Pixabay)

Hagia Sofia – od katedry do meczetu

Hagia Sofia jest jednym z najczęściej odwiedzanych zabytków w Turcji. Obecną świątynię ukończono w 537 roku za cesarza Justyniana I i przez wieki była główną katedrą prawosławną Konstantynopola; tylko w latach 1204–1261, po zdobyciu miasta przez krzyżowców, służyła katolikom. Po zdobyciu Konstantynopola przez Turków w 1453 roku przekształcono ją w meczet. Obiekt został znacznie rozbudowany: powstały w nim biblioteki, fontanny oraz grobowce. W 1935 roku Hagia Sofia stała się muzeum, a w 2020 roku ponownie zamieniono ją w czynny meczet – turyści mogą ją zwiedzać poza porami modlitw. Hagia Sofia nazywana jest także Kościołem Mądrości Bożej oraz Wielkim Kościołem.

Hagia Sophia, Stambuł (by slh_altuntas na licencji Pixabay)

Pałac Topkapı – siedziba sułtanów w Stambule

Pałac Topkapi (Topkapı) położony jest w centrum Stambułu. Był on główną rezydencją sułtanów przez ok. 390 lat, do ukończenia pałacu Dolmabahçe w 1853 roku. Budowę rozpoczęto w 1459 roku za panowania Mehmeda II Zdobywcy. Wbrew pozorom Pałac Topkapı nie jest jedną budowlą, ale kompleksem budynków, pawilonów oraz ogrodów. Nazwa Topkapi w dosłownym tłumaczeniu oznacza Bramę Armatnią i wywodzi się od armat, które dawniej chroniły obiekt od strony morza.

Pałac Topkapi w Stambule (by Bradiporap na licencji Pixabay)

Pamukkale – białe tarasy i Hierapolis

Pamukkale, czyli starożytne Hierapolis, to turecka miejscowość położona w dolinie rzeki Menderes, około 20 km od miasta Denizli. Miejsce to zasłynęło dzięki zjawiskowym wapiennym osadom, utworzonym przez wodę termalną. Białe tarasy i baseny wypełnione błękitną wodą są największą atrakcją Pamukkale. W pobliżu, na wysokości około 160 m wznoszą się ruiny antycznego miasta z dobrze zachowanym teatrem rzymskim.

Pamukkale - wapienne skały (by gmello na licencji Pixabay)

Kapadocja – skalne kościoły i podziemne miasta

Kapadocja to kraina położona w środkowo-wschodniej Anatolii. W jej skład wchodzi kilka prowincji tureckich: Kirşehir, Aksaray, Nevşehir, Niğde oraz Kayseri. Zobaczymy tu ok. 350 wykutych w skale kościołów oraz podziemne miasta. Osoby, które nie boją się wysokości mogą obejrzeć skalne miasta podczas lotu balonem.

Balony nad Kapadocją (by tmacbear na licencji Pixabay)

Bonus: Nemrut Dağ – głowy posągów na szczycie

Poza główną listą warto pamiętać o górze Nemrut we wschodniej Anatolii. Na jej szczycie wznoszą się ruiny sanktuarium grobowego, które w I w. p.n.e. kazał wznieść król Kommageny Antioch I. Kilkumetrowe posągi przekonanego o swej nieśmiertelności władcy stały tam w towarzystwie Herkulesa, Zeusa i Apollina; dziś ich ogromne kamienne głowy leżą u stóp posągów. Stanowisko jest wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO, a najczęściej odwiedza się go o wschodzie lub zachodzie słońca.

Planując urlop, zajrzyj też do naszej listy Top 10 – czego trzeba spróbować w Turcji: od kąpieli w Pamukkale po lot balonem i targowanie się na bazarze. Jeśli najwięcej czasu spędzisz w Stambule, przyda się osobne zestawienie 10 miejsc, które koniecznie trzeba zobaczyć w Stambule.

Najczęstsze pytania o zwiedzanie Turcji

Co warto zobaczyć w Turcji podczas pierwszego wyjazdu?

Na pierwszy raz najlepiej połączyć Stambuł (Hagia Sofia, Pałac Topkapı, Cysterna Bazyliki) z Kapadocją i jej skalnymi kościołami. Jeśli wypoczywamy na Riwierze Tureckiej, z Antalyi i Alanyi łatwo dojechać na wycieczkę do Pamukkale, a z wybrzeża egejskiego – do Efezu.

Czy Hagię Sofię można zwiedzać, skoro jest meczetem?

Tak. Od 2020 roku Hagia Sofia ponownie jest czynnym meczetem, ale turyści mogą ją zwiedzać poza porami modlitw. Obowiązuje skromny strój: zakryte ramiona i kolana, a kobiety zakrywają włosy chustą.

Gdzie w Turcji zobaczyć starożytne ruiny?

Najbardziej znany jest Efez koło Selçuk, wpisany na listę UNESCO w 2015 roku. Warto też odwiedzić Hierapolis nad trawertynami Pamukkale z rzymskim teatrem, a na wschodzie kraju – kamienne głowy na szczycie góry Nemrut.