Region Egejski w Turcji

Region Egejski to zachodnia część Anatolii nad Morzem Egejskim, położona na południe od Regionu Marmara, ze stolicą w Izmirze – trzecim co do wielkości mieście Turcji. Na jego terenie leżą najsłynniejsze starożytne ruiny kraju, m.in. Efez, Pergamon i Hierapolis, białe tarasy Pamukkale oraz popularne kurorty: Bodrum, Kuşadası, Marmaris i Çeşme. To wspaniałe miejsce zarówno dla miłośników plażowania, amatorów zabytków, jak i osób ciekawych cudów natury.

Turcja | Zatoka Izmirska (fot. Enderender, Wikimedia Commons, domena publiczna)

Region Egejski – prowincje, klimat i największe miasta

Region Egejski jest terenem wyżynno-górzystym, chociaż występują tam również niziny, zwłaszcza w części zachodniej. Klimat regionu jest zróżnicowany – na zachodzie, bliżej wybrzeży, jest on łagodny, morski, na wschodzie natomiast – kontynentalny.

Region podzielony jest na 8 prowincji: Afyonkarahisar, Aydın, Denizli, İzmir, Kütahya, Manisa, Muğla oraz Uşak. Największym miastem regionu jest Izmir – w 2024 r. samo miasto liczyło ok. 2,9 mln mieszkańców, a cały obszar metropolitalny ponad 4,4 mln. Do innych dużych miast należą Denizli, Manisa, Kütahya.

Starożytne miasta – Efez, Pergamon, Milet i Didim

Starożytny Efez (tur. Efes), położony jest koło miasta Selçuk. Został on założony w X w. p.n.e. jako kolonia grecka. Przez wieki miasto było we władaniu różnych ludów. Najbardziej imponujące zabytki efeskie reprezentują okres rzymski. Należą do nich m.in. teatr, Biblioteka Celsusa, Fontanna Trajana czy świątynia Hadriana.

Kompleks zabytków efeskich uzupełniają starożytne budowle samego miasta Selçuk. Znajdują się tam ruiny starogreckie, takie jak świątynia Artemidy (Artemizjon), a także późniejsze zabytki: Bazylika Św. Jana, forteca średniowieczna oraz seldżucki meczet Isa Bey Camii. Niedaleko miasta znajduje się Dom Matki Boskiej (Meryem Ana Evi), w którym Maryja miała mieszkać po śmierci Chrystusa.

Turcja | Biblioteka Celsusa w Efezie (by Trapuzarra na licencji Pixabay)

Starożytne ruiny znajdziemy także w innych zakątkach Regionu Egejskiego. Koło Aydın zobaczymy ruiny Miletu oraz Aphrodisias, a w pobliskim Didim (dawna Didyma) – pozostałości świątyni Apollina. W prowincji Kütahya, w starożytnym Aizanoi, zachowała się świątynia Zeusa, a nad tarasami Pamukkale – ruiny starożytnego Hierapolis.

W Bergamie znajdują się ruiny starożytnego Pergamonu, górujące nad współczesnym miastem. Jest to interesujący kompleks zabytkowy, chociaż jego skarb – słynny Ołtarz Pergamoński – znajduje się w muzeum w Berlinie.

Wymienione zabytki nie wyczerpują listy starożytnych stanowisk archeologicznych w regionie – są one dosłownie po nim rozsiane.

Turcja | Region Egejski położony jest w zachodniej Anatolii (MAR EGEU / AEGEAN SEA /EGE DENIZI by Rui Ornelas na licencji CC BY 2.0)

Wypoczynek – kurorty nad Morzem Egejskim

Region Egejski jest jednym z ważniejszych pod względem turystyczno-wypoczynkowym regionów Turcji. W bardzo licznych ośrodkach znajdują się hotele i piękne, złociste plaże.

Najbardziej znanym ośrodkiem turystycznym regionu jest Bodrum. Miasto dysponuje własnym lotniskiem, które obsługuje loty krajowe oraz zagraniczne (w sezonie głównie czarterowe). Do innych znanych kurortów należą m.in. Marmaris, Didim, Kuşadası, Güzelçamlı, Çeşme.

Przyroda – Pamukkale i dolina Menderesu

Najsłynniejszy chyba skarb natury w regionie stanowią wapienne tarasy Pamukkale.

Pięknem krajobrazów zachwycają również inne miejsca, chociażby dolina rzeki Menderes i jezioro Çamiçi, znajdujące się wśród gajów piniowych i oliwnych. Dużo uroku mają wysepki na Morzu Egejskim.

Turcja | Antyczne ruiny w miejscowości Didim (by travelspot na licencji Pixabay)

Rzemiosło – ceramika z Kütahyi i dywany z Uşaku

Jedno z najstarszych miast tureckich, Kütahya, jest ośrodkiem tureckiej ceramiki. Do dziś w mieście wyrabia się ceramikę w tradycyjny sposób i ręcznie maluje w piękne wzory czy kwiaty. W mieście znajdują się ponadto zabytkowe meczety, łaźnie, pałace oraz zamek.

Na południowy zachód od Kütahyi znajduje się inne miejsce ważne dla rękodzieła tureckiego – Uşak. Miasto to od wieków słynie z ręcznie tkanych dywanów – nazwa „dywany z Uşaku” funkcjonuje w historii sztuki jako określenie całej grupy klasycznych kobierców osmańskich.

Jak dojechać do Regionu Egejskiego?

Główną bramą regionu jest międzynarodowe lotnisko Adnan Menderes w Izmirze (ADB), z którego łatwo dojechać do Efezu, Kuşadası i Çeşme. Na południu regionu działają lotniska w Bodrum (BJV) i Dalamanie (DLM), obsługujące w sezonie liczne loty czarterowe. Między miastami najwygodniej podróżować autobusami dalekobieżnymi lub wynajętym samochodem; z Izmiru kursują też pociągi, m.in. do Selçuku i Denizli.

Najczęstsze pytania

Co warto zobaczyć w Regionie Egejskim?

Na liście obowiązkowej są starożytny Efez z Biblioteką Celsusa, dom Matki Boskiej koło Selçuku, ruiny Pergamonu w Bergamie, świątynia Apollina w Didim oraz białe trawertyny Pamukkale z ruinami Hierapolis. Warto też zajrzeć do Izmiru i ceramicznej Kütahyi.

Jakie lotniska obsługują Region Egejski?

Największe jest lotnisko Adnan Menderes w Izmirze (ADB). Kurorty na południu obsługują lotniska w Bodrum (BJV) i Dalamanie (DLM). Do Denizli, bazy wypadowej do Pamukkale, można też dolecieć lotem krajowym.

Które kurorty Regionu Egejskiego są najpopularniejsze?

Najbardziej znane są Bodrum, Marmaris, Kuşadası, Didim i Çeşme. Bodrum i Marmaris słyną z życia nocnego i żeglarstwa, Kuşadası leży najbliżej Efezu, a Çeşme koło Izmiru przyciąga miłośników windsurfingu i ciepłych źródeł.