Izmir i jego okolice

Izmir, znany w starożytności jako Smyrna, to największe miasto Regionu Egejskiego i trzecie co do wielkości miasto Turcji – cała metropolia liczy ok. 4,5 mln mieszkańców (2024 r.). Leży nad Zatoką Izmirską i przyciąga liberalną atmosferą, nadmorskim deptakiem Kordon, Wieżą Zegarową, wzgórzem Kadifekale i rzymską agorą. Miasto to także wygodna baza wypadowa do Efezu i Pergamonu.

Turcja | Wieża Zegarowa w Izmirze (by Ben_Kerckx na licencji Pixabay)

Nowoczesne miasto z bogatą historią

Historia miasta sięga kilku tysięcy lat wstecz. Zostało ono założone jako Smyrna przez kolonistów jońskich. Za sprawą dogodnego położenia Izmir był bardzo ważnym portem, a tym samym miastem bogatym oraz otwartym na nowości i kosmopolitycznym. Spotykali się tu przedstawiciele różnych kultur, mieszały się rozmaite prądy ideologiczne. Do dziś Izmir należy do najbardziej liberalnych i proeuropejskich miast Turcji.

Jaki jest Izmir? Atmosfera miasta i nadmorski deptak

Izmir, uważany za rodzinne miasto Homera, nie przypomina dzisiaj miejsca przesiąkniętego historią. Inaczej niż w przypadku Stambułu, gdzie w samym sercu europejskiej części miasta dumnie prezentują się wiekowe budowle, w Izmirze większość zabytków znajduje się poza najbardziej zurbanizowanym obszarem, bądź też niknie wśród innych obiektów. Centrum miasta zajmują raczej sklepy, restauracje, kawiarnie, hotele i kluby. Życie towarzyskie kwitnie tam zarówno w dzień, jak i w nocy.

Turcja | Kolorowy Izmir (Which house is yours? by Tambako The Jaguar na licencji CC BY-ND 2.0)

Szczególną atmosferę ma wybrzeże Zatoki Izmirskiej. W ciągu dnia warto przespacerować się deptakiem oraz zobaczyć symbol miasta – zbudowaną w 1901 r. w stylu osmańskim Wieżę Zegarową. Wieczorem oraz nocą warto udać się natomiast do jednej z licznych kawiarni. W tych rejonach uważajmy na nachalnych sprzedawców ulicznych, którzy próbują sprzedać niezbyt tanie kwiaty albo powróżyć z ręki.

Turcja | Izmir to miasto tętniące życiem: tłum na targu w dzielnicy Kemeraltı (Kemeraltı market 01 by Francisco Anzola, Wikimedia Commons, na licencji CC BY 2.0)

Zabytki Izmiru: Kadifekale, agora i Meczet Hisar

Jednym z zabytków znajdujących się bliżej centrum miasta są ruiny zamku na wzgórzu Kadifekale. Twierdzę założono po czasach Aleksandra Wielkiego, gdy odbudowywano Smyrnę na wzgórzu Pagos, ale zachowane do dziś mury pochodzą głównie ze średniowiecza. Wzgórze jest dobrym punktem do podziwiania panoramy miasta.

Również z czasów Aleksandra pochodzi zabytkowy rynek (agora), znajdujący się w dzielnicy Namazgah. Dzisiejszy wygląd rynku to jednak głównie rezultat pracy budowniczych z czasów rzymskich, a nie greckich. Oryginalny rynek został bowiem zniszczony przez trzęsienie ziemi w II w. n.e.

Najstarszym meczetem w Izmirze jest szesnastowieczny Meczet Hisar, natomiast najstarszym kościołem – kościół św. Polikarpa (jeden z kościołów Apokalipsy św. Jana). Obie budowle zachwycają wyjątkowo pięknymi wnętrzami. Warto zwiedzić również inne, nowsze meczety w dzielnicy Kemeraltı oraz izmirskie synagogi.

Imponującą budowlą jest także zajazd Kızlarağası Han z XVIII wieku.

Turcja | Panorama Izmiru widziana z ruin zamku w Kadifekale (6843 by Panegyrics of Granovetter na licencji CC BY-SA 2.0)

Co zobaczyć w okolicach Izmiru?

Niedaleko Izmiru, w Çamaltı, znajduje się tzw. „Ptasi Raj”. Ten bagienny rejon jest domem dla wielu gatunków ptaków. Miłośników odpoczynku wśród natury zachwyci także Yamanlar Çamlığı – las piniowy położony blisko Jeziora Karagöl. Wiele rodzin urządza w tym miejscu pikniki.

Przedmieścia Izmiru mogą zainteresować również amatorów zabytków starożytnych. 20 km od miasta, w Kemalpaşa, znajduje się wykuta w skale płaskorzeźba z czasów hetyckich.

Turcja | Kolorowa ara w parku dzikich zwierząt w Izmirze (Parrot from Izmir Wildlife Park by Kusadasi-Guy na licencji CC BY 2.0)

Jak dojechać do Izmiru z lotniska Adnana Menderesa?

Izmir obsługuje międzynarodowe lotnisko im. Adnana Menderesa (kod ADB), położone ok. 14 km na południowy zachód od centrum. Z lotniska do miasta kursuje kolej podmiejska İZBAN, a przy drodze na południe leży Selçuk – miasteczko u wrót starożytnego Efezu, oddalone od Izmiru o ok. 80 km. Na północ od miasta, w Bergamie, można zwiedzić ruiny Pergamonu.

Najczęstsze pytania o Izmir

Ilu mieszkańców ma Izmir?

Cała metropolia Izmir liczyła w 2024 r. ok. 4,5 mln mieszkańców, a samo miasto ok. 2,9 mln. To trzecie co do wielkości miasto Turcji, po Stambule i Ankarze.

Jak dostać się z lotniska w Izmirze do centrum?

Lotnisko Adnan Menderes leży ok. 14 km od centrum. Najwygodniej dojechać koleją podmiejską İZBAN, która w godzinach szczytu kursuje co ok. 10 minut. Do dyspozycji są też taksówki i autobusy miejskie.

Co warto zobaczyć w Izmirze?

Warto przejść się nadmorskim deptakiem do Wieży Zegarowej na placu Konak, zajrzeć na bazar Kemeraltı i do Kızlarağası Han, zobaczyć rzymską agorę oraz wjechać na wzgórze Kadifekale, skąd rozciąga się panorama miasta i zatoki.

Czy z Izmiru można pojechać do Efezu?

Tak. Starożytny Efez leży przy miasteczku Selçuk, ok. 80 km na południe od Izmiru. Dojazd samochodem, autobusem lub pociągiem zajmuje zwykle od godziny do półtorej, więc wycieczkę łatwo zmieścić w jednym dniu.