Wino Madera

Wino Madera to wzmacniane wino z portugalskiej wyspy Madera, które – obok porto – jest najbardziej znanym trunkiem Portugalii. Swój karmelowo-orzechowy smak zawdzięcza dojrzewaniu w cieple: wino podgrzewa się do ok. 46°C przez co najmniej 90 dni albo latami trzyma w beczkach na nagrzanych strychach. Produkuje się je głównie z czterech szlachetnych odmian – od wytrawnego Serciala po słodką Malvasię.

Wyspa zachwyca przepięknymi krajobrazami i mnóstwem kwitnących kwiatów, ale warto ją odwiedzić także dla wina.

Portugalia | Madera słynie z wyśmienitego wina (casa de madera Con todos los Sentidos Feb 02 by DaFeBa na licencji CC BY 2.0)

Winnice i zbiory na Maderze

Wino produkowane na Maderze pochodzi z winnic w: Funchal, Estreito Câmara de Lobos, Ribeira Brava, Calheta, Fajã da Ovelha, Ponta do Pargo, Porto Moniz, Ribeira da Janela/Seixal, São Vicente, Santana, Boaventura, Porto da Cruz oraz Caniço.

Owoce winorośli zbierane są na Maderze już na początku sierpnia. Dojrzewają wtedy słodkie odmiany Malmsey i Bual. Późniejsze odmiany Verdelho i Sercial, które rosną w wyższych partiach gór, zbierane są w połowie września. Zbiorom towarzyszy coroczny Festiwal Wina na Maderze, trwający od końca sierpnia do połowy września.

Produkcja wina

Produkcja wina Madera to przeszło 300 lat tradycji. Proces produkcji tego wyjątkowego trunku składa się z kilku etapów. Najpierw wino poddawane jest procesowi fermentacji i wzmocnienia alkoholem. Następnie wino podgrzewa się w zbiornikach do temperatury ok. 46°C przez co najmniej 90 dni – proces ten nazywa się estufagem. Najlepsze wina powstają metodą canteiro: przez lata dojrzewają w dębowych beczkach na strychach i w magazynach nagrzewanych wyłącznie przez słońce, bez sztucznego ogrzewania.

Historia powstania wina wiąże się z czystym przypadkiem. A mianowicie wracający z dalekich wypraw portugalscy marynarze zauważyli, że wino, które zostawało w beczkach po zakończeniu wyprawy, jest jeszcze wyborniejsze w smaku. W ten sposób odkryto, że pod wpływem wysokiej temperatury Madera zyskuje swój niepowtarzalny aromat i smak.

Portugalia | Im wino jest dłużej przechowywane tym jest droższe (Madeira Wine Festival by PortoBay Experiences na licencji CC BY-ND 2.0)

Odmiany i jakość

Wino Madera produkowane jest obecnie z czterech podstawowych odmian winorośli. Ich nazwy odpowiadają typom wina. Sercial to wino wytrawne, o jasnozłotej barwie, Verdelho to półwytrawna odmiana o barwie bursztynowej, Boal (Bual) jest jasnobrązowym, półsłodkim winem, a Malvasia (Malmsey) ciemnym, słodkim i aromatycznym. Wina dzielone są również pod względem wieku. Wyróżnia się wino Finest – minimum trzyletnie, Reserve – pięcioletnie, Special Reserve – dziesięcioletnie oraz ponad piętnastoletnie – Extra Reserve. Osobne kategorie to wina z jednego rocznika: Colheita, dojrzewająca co najmniej 5 lat, oraz najcenniejsza Frasqueira, która spędza w beczce minimum 19 lat i rok w butelce, zanim trafi do sprzedaży. Tak jak w przypadku wielu alkoholi cena za butelkę wina Madera uzależniona jest od czasu jego przechowywania, im dłużej, tym wino jest droższe.

Portugalia | Produkcja wina Madera to przeszło 300 lat tradycji (Madeira wine kegs, Old Blandy’s Wine Lodge, Funchal, Maderia, Portugal by Paul Mannix na licencji CC BY 2.0)

Jak smakuje Madera?

Smak wina determinuje odmiana winorośli z jakiej zostało wyprodukowane.

• Sercial to jasne wino, o ostrym zapachu i smaku z lekkim posmakiem dojrzałego parmezanu. Jest idealny jako aperitif.

• Verdelho ma bursztynowy kolor i lekko orzechowy i kwaskowy posmak.

• Bual jest ciemniejszy od poprzedniego wina, mocno aromatyczny, z wyczuwalnym smakiem karmelu, czekolady.

• Malvasia to ciężkie, słodkie i ciemne wino o wyczuwalnym smaku palonego karmelu.

Gdzie kupić wino Madera

Na wyspie w wielu miejscach można spróbować i zakupić wino Madera, a także wiele innych alkoholi jak likiery czy trunek o nazwie poncha. Podczas wizyty na wyspie warto odwiedzić Adegas de São Francisco, czyli skład win św. Franciszka w Funchal, gdzie można odkryć tajniki produkcji oraz skosztować wina. Butelka Madery to także jedna z najpopularniejszych pamiątek z Madery. O innych trunkach z kontynentu, w tym o porto i vinho verde, piszemy w artykule o portugalskim winie.

Portugalia | Smak wina determinuje odmiana winorośli z jakiej zostało wyprodukowane (Madeira wine by Lucy Harper na licencji CC BY 2.0)

Najczęstsze pytania

Czym różni się Sercial od Malvasii?

Sercial to wino wytrawne o jasnozłotej barwie, a Malvasia (Malmsey) – ciemne, słodkie i aromatyczne. Pomiędzy nimi są półwytrawne Verdelho i półsłodkie Bual.

Co to jest estufagem i canteiro?

Estufagem to podgrzewanie wina w zbiornikach do ok. 46°C przez co najmniej 90 dni. Canteiro to naturalne dojrzewanie przez lata w beczkach na strychach nagrzewanych słońcem, stosowane do najlepszych win.

Jak długo dojrzewa Madera Reserve i Frasqueira?

Reserve minimum pięć lat, Special Reserve dziesięć, a Frasqueira – wino z jednego rocznika – co najmniej 19 lat w beczce i rok w butelce.