Symbole Japonii

Najważniejsze symbole Japonii to flaga Hinomaru z czerwonym kołem słońca, szesnastopłatkowa cesarska chryzantema, kwiat wiśni (sakura) i góra Fudżi. Za symbole kraju uchodzą też elementy jego kultury: kimono, ceremonia parzenia herbaty, sztuki walki, ikebana, origami, bonsai i manga. Wiele z nich można nie tylko zobaczyć, ale i samemu spróbować podczas podróży.

Dla europejskiego turysty wyprawa w te strony będzie nie lada przeżyciem, tym bardziej że wiele symboli Japonii jest nam znanych już od lat dziecięcych.

Japonia | Kimono to jeden z najpopularniejszych symboli Japonii (Four beauties by Nikita na licencji CC BY 2.0)

Flaga Hinomaru

Biała flaga z czerwonym kołem pośrodku nazywana jest Hinomaru („krąg słońca”) i nawiązuje do określenia Japonii jako Kraju Wschodzącego Słońca. Choć używano jej od stuleci, oficjalną flagą państwową stała się dopiero na mocy ustawy o fladze i hymnie narodowym z sierpnia 1999 roku.

Cesarska chryzantema

Symbolem cesarza i rodziny cesarskiej jest stylizowana chryzantema o 16 płatkach. Jej uproszczona wersja zdobi okładkę japońskiego paszportu. Z kolei rząd i premier posługują się godłem z liśćmi i kwiatami paulowni. Chryzantemy kwitną w parkach i ogrodach jesienią, a wiele świątyń organizuje wtedy ich wystawy.

Sakura i góra Fudżi

Kwiat wiśni to symbol wiosny i przemijania. Na przełomie marca i kwietnia Japończycy tłumnie wybierają się na hanami, czyli podziwianie kwitnących drzew – termin najlepiej sprawdzić w artykule Kiedy jechać do Japonii?. Drugim symbolem przyrody jest ośnieżony stożek góry Fudżi (3776 m n.p.m.), najwyższego szczytu kraju, uwiecznionego na niezliczonych drzeworytach.

Kimono – tradycyjny japoński strój

Kimono to chyba najbardziej rozpoznawalny element japońskiej kultury. Stroje, które znamy z balów przebierańców, mają jednak niewiele wspólnego z prawdziwym kimonem – na które wraz z dodatkami składa się kilkanaście elementów.

Ten tradycyjny japoński strój nie jest codziennym ubraniem, po pierwsze jest bardzo kosztowny, po drugie – jego uszycie jest nie lada sztuką, po trzecie – jego noszenie wiąże się z wieloma zasadami. Inne kimona przywdziewają panny, inne mężatki, jeszcze inne wkłada się na ślub czy do parzenia herbaty.

Nieodłącznym towarzyszem kimona jest bogato zdobiony pas obi. Turyści mogą wypożyczyć kimono na jeden dzień w licznych wypożyczalniach w Kioto czy w tokijskiej dzielnicy Asakusa.

Ceremonia parzenia herbaty

W Japonii wszystko może być sztuką, nawet taka z pozoru prozaiczna czynność, jak przygotowanie ciepłego napoju.

Japoński rytuał parzenia herbaty jest niezmienny od wieków – to bardzo uroczysta ceremonia, której uczestnikiem można się stać odwiedzając specjalnie przeznaczony na tę okoliczność pawilon. Obowiązują tu nie tylko odświętne stroje, ale także ściśle określona etykieta – to, jak się zachowywać i co mówić, jest z góry zaplanowane. Krótkie pokazy ceremonii dla turystów organizuje wiele herbaciarni, zwłaszcza w Kioto.

Japonia | Parzenie herbaty także może być sztuką (Outdoor Tea Ceremony by mrhayata na licencji CC BY-SA 2.0)

Sztuki walki i sumo

Dla wielu osób Japonia to przede wszystkim ojczyzna sztuk walki (o epokach rządów samurajów i szogunów piszemy w tekście Historia Japonii). Judo, aikido, kendo, karate i sumo – to tylko najpopularniejsze z tutejszych sportów. Turnieje sumo odbywają się sześć razy w roku, z czego trzy w hali Ryōgoku Kokugikan w Tokio.

Tu również obowiązuje swoista etykieta, a walki nie są tylko próbą siły, ale nierozerwalnie wiążą się z rozwojem duchowym.

Ikebana – sztuka układania kwiatów

To kolejna z popularnych japońskich sztuk, tym razem dotycząca układania bajecznych kompozycji z kwiatów.

Jak możemy się już domyślać, nie jest to zwykłe porządkowanie roślin w wazonach, a specjalny rytuał o wielowiekowej tradycji. Ikebaną nazywamy także gotową, kwiatową kompozycję. Wszystko jest tu przemyślane co do najdrobniejszego szczegółu: gatunek, kolor, wysokość i ułożenie kwiatów.

Japonia | Ikebana (Japanese flower arrangement 3, Ikebana: いけば by Nullumayulife na licencji CC BY 2.0)

Origami – sztuka składania papieru

Nawet kartka papieru w rękach Japończyków nabrała wyjątkowego znaczenia i okazała się doskonałym materiałem do tworzenia nieprawdopodobnych kształtów.

Czym są nasze papierowe samolociki, żabki czy kapelusze w obliczu subtelnych łabędzi, szarżujących byków czy baśniowych ptaków?

Mieszkańcy Kraju Kwitnącej Wiśni doprowadzili sztukę składania papieru do perfekcji.

Japonia | Origami (Une grue pour le Japon by Frédérique Voisin-Demery na licencji CC BY 2.0)

Bonsai – sztuka miniaturyzacji drzew

Dziś niemal w każdym markecie możemy kupić tzw. drzewko bonsai. Wbrew pozorom nie jest to nazwa gatunku drzewa, a sztuka miniaturyzacji drzew. Opiera się ona na umiejętnym przycinaniu korzeni i pędów oraz owijaniu gałązek drutem.

Manga – japoński komiks

Charakterystyczne japońskie postacie rysunkowe są doskonale znane szczególnie przedstawicielom młodszego pokolenia. Japońskie bajki i komiksy zyskały popularność na całym świecie, a w Kraju Kwitnącej Wiśni robią furorę już od lat 60.

Czy wiecie, że klasyczny japoński komiks czyta się od końca – od prawej do lewej strony?

Więcej o tradycjach i historii kraju przeczytasz w artykule Japonia – kraj samurajów, gejsz i ninja.

Japonia | Figurki bohaterów anime i mangi na stoisku podczas konwentu Epitanime w 2009 roku (Epitanime 2009 - figurines by KoS, Wikimedia Commons, na licencji CC BY-SA 3.0)

Najczęstsze pytania o symbole Japonii

Jak nazywa się japońska flaga?

Hinomaru („krąg słońca”): biała z czerwonym kołem pośrodku. Oficjalną flagą państwową stała się na mocy ustawy z sierpnia 1999 r.

Jaki kwiat jest symbolem cesarza?

Stylizowana chryzantema o 16 płatkach. Jej uproszczona wersja zdobi okładkę japońskiego paszportu.

Kiedy w Japonii kwitną wiśnie?

Hanami, czyli podziwianie kwitnących wiśni, przypada na przełom marca i kwietnia.