Kamienna Wioska – ukraiński Stonehenge

Kamienna Wioska (ukr. Камʼяне село) to geologiczny rezerwat o znaczeniu lokalnym i powierzchni 15 ha, położony koło wsi Rudnia-Zamysłowicka w obwodzie żytomierskim, nazywany „ukraińskim Stonehenge”. Tworzą go skupiska dużych głazów z czerwonego granitu, wysokich na 4–6 m, które swym układem przypominają domy, wiejski plac ze szkołą, a nawet cerkiew. Najwięcej turystów przyciąga kamień zwany „Bożym śladem”, do którego przystawiona jest drabina.

Ukraina | “Kamienna wioska” (Камінне село) – liczne kamienie przypominają swym układem wiejską zabudowę (Кам’яне Село by Naskela, Wikimedia Commons, na licencji CC BY-SA 4.0)

Powstanie kamiennej wioski

Pochodzenie głazów nie jest jednoznaczne. Według ukraińskiej Wikipedii przeniesienie ich przez lodowiec jest mało prawdopodobne, bo miejsce leży poza zasięgiem zlodowacenia dnieprowskiego. Najbardziej prawdopodobne jest, że to pozostałości po wietrzeniu i erozji skał tarczy krystalicznej, typowe dla tego regionu. Ma to znaczenie przy zwiedzaniu: nie są to „głazy narzutowe”, jak często piszą przewodniki, tylko wychodnie, które z czasem przybrały niezwykłe formy.

„Kamienna wioska” znajduje się niedaleko wsi Rudnia-Zamysłowicka, dawniej w rejonie olewskim, a od reformy administracyjnej z 2020 r. w hromadzie olewskiej rejonu korosteńskiego, w obwodzie żytomierskim. To lesiste Polesie w północno-zachodniej części kraju, niedaleko granicy z Białorusią.

Niesamowite opowieści

Tak zagadkowe miejsce posiada oczywiście swoje legendy. Sama nazwa związana jest z taką oto opowieścią:

Była sobie w lesie bogata wioska. Pewnego razu przez wioskę przechodził starzec w ubogiej odzieży. Zatrzymał się przy jednej z chat i poprosił gospodarza o schronienie. Ten spojrzał na starowinę i machnął ręką: „Idź, człowieku precz ode mnie!” Stary człowiek milcząc poszedł dalej. Wychodząc z wioski obejrzał się za siebie i nagle wioska skamieniała. Starzec był w rzeczywistości samym Bogiem, który zstąpił na ziemię. Bóg pokarał złych ludzi zamieniając ich razem z domami w kamienie. Na jednym z kamieni, na którym odpoczywał, zachował się ogromny ślad bosej stopy.

Według innej legendy na miejscu kamiennej wioski odbywała się bitwa między Bogiem i ciemnymi siłami. Trwała dosyć długo i na koniec szatan został pokonany. Tam, gdzie to się odbywało, na kamieniach pozostały głębokie rysy po szatańskich pazurach. Bóg wracając do nieba zrobił kilka kroków po kamieniach i także zostawił na nich swoje ślady.

Jeszcze inna legenda opowiada, że na miejscu kamiennej wioski diabli budowali młyn, ale nie zdążyli z robotą do świtu. Z pojawieniem się pierwszych promieni słońca czarci młyn rozsypał się, a jego resztki skamieniały.

Bez względu na to, która opowieść jest prawdziwa, warto odwiedzić to niesamowite miejsce na Ukrainie. Podobną legendę o człowieku zamienionym w kamień za brak serca opowiada się w Karpatach o skale w Ust-Putile. Przydomek „ukraiński Stonehenge” nosi też skalna brama z potężnym głazem w Kanionie w Bukach w obwodzie czerkaskim.

Najczęstsze pytania

Gdzie leży Kamienna Wioska?

Rezerwat leży w lasach Polesia koło wsi Rudnia-Zamysłowicka w hromadzie olewskiej (rejon korosteński, obwód żytomierski), w północno-zachodniej Ukrainie, niedaleko granicy z Białorusią.

Skąd wzięły się głazy Kamiennej Wioski?

Według ukraińskiej Wikipedii najpewniej są to granitowe pozostałości po wietrzeniu i erozji, a nie głazy przyniesione przez lodowiec. Ich kształty przypominają zabudowę wsi – stąd nazwa i liczne legendy o skamieniałej osadzie.

Co przyciąga turystów w Kamiennej Wiosce?

Najczęściej odwiedzany jest kamień z „Bożym śladem”, do którego przystawiono drabinę – według wierzeń daje zdrowie i spełnia życzenia. W 2020 r. złodzieje próbowali ukraść mech porastający głazy, co pokazuje, że miejsce zyskało rozgłos jako „ukraińskie Stonehenge”.

Czy można teraz pojechać do Kamiennej Wioski?

Na Ukrainie od 2022 r. obowiązuje stan wojenny, a strefa przy granicy z Białorusią wymaga szczególnej ostrożności. Przed wyjazdem sprawdź aktualne ostrzeżenia MSZ i ograniczenia wstępu do lasów na tym obszarze.

Źródło:

Dzięki uprzejmości redaktorów portalu This is Ukraine Wiaczesława Kozyry i Kostii Kinasza.