W poszukiwaniu cienia – co robić na Cyprze w upał

Gdy latem na cypryjskim wybrzeżu robi się zbyt gorąco, najlepiej pojechać w góry Troodos, gdzie jest wyraźnie chłodniej, albo schować się w klimatyzowanych muzeach, akwariach i centrach handlowych. Poniżej zebraliśmy sprawdzone pomysły na dzień przerwy od plaży: od klasztoru Kykkos i bizantyjskich cerkwi, przez muzea i winnice, po zakupy w Pafos.

Cypr | Klasztor Kykkos w Górach Troodos (Paphos_March_2013 581 by Alan Samuel na licencji CC BY 2.0)

Dlaczego w górach Troodos jest chłodniej?

Góry Troodos to największe pasmo wyspy, zajmujące około jednej trzeciej jej powierzchni; najwyższy szczyt, Olimp, ma 1952 m n.p.m. W lipcu i sierpniu dzienne temperatury sięgają na wybrzeżu ok. 32–33°C, a w górach ok. 28°C (szczegóły w artykule o klimacie Cypru). Na stacji Prodromos średnia temperatura zimą wynosi ok. 4°C, a latem ok. 23°C, dlatego w górach można chodzić po lesie także w środku lata, a zimą zdarza się śnieg. Na niższych stokach rosną głównie sosna turecka i dąb złocisty, wyżej cedr cypryjski, a w lasach żyje muflon cypryjski.

Zwiedzanie klasztorów i cerkwi w górach Troodos

Na Cyprze prawie na każdym kroku natknąć się można na zabytki architektury sakralnej, takie jak kościoły czy klasztory wybudowane między XII a XIX wiekiem. W ich wnętrzu często zobaczymy freski i ikony. Największe skupisko tych zabytków tworzy dziesięć bizantyjskich cerkwi i klasztorów z Listy Światowego Dziedzictwa UNESCO w górach Troodos: dziewięć wpisano w 1985 r., a dziesiątą dodano w 2001 r. Poza nimi w tych samych górach leży klasztor Kykkos, założony pod koniec XI wieku przez cesarza bizantyjskiego Aleksego I Komnena, na wysokości 1318 m n.p.m. Obecna świątynia pochodzi z 1745 r.

Dziesięć cerkwi UNESCO w Troodos

• Agios Nikolaos tis Stegis w Kakopetrii – XI w.,
• Panagia Phorviotissa w Asinou – XII w.,
• Panagia tou Arakou w Lagoudhera – XII w.,
• klasztor Agios Ioannis Lampadistis w Kalopanagiotis – XIII w.,
• Panagia w Moutoullas – XIII w.,
• Timios Stavros w Pelendri – XIV w.,
• Stavros Agiasmati w Platanistasa – XIV w.,
• Archangelos Michael w Pedoulas – koniec XV w.,
• Panagia Podithou w Galata – początek XVI w.,
• Agia Sotira tou Soteros w Palaichori – XVI w.

Wizyta w muzeum

Turyści spragnieni cienia i chłodu odnajdą go w muzealnych salach i korytarzach (przegląd najciekawszych placówek znajdziesz w artykule o muzeach na Cyprze). Na Cyprze funkcjonuje wiele muzeów poświęconych różnej tematyce, m.in. archeologii, historii naturalnej, etnografii, paleontologii, nauce ścisłej czy sztuce współczesnej. Wśród nich wymienić można także ciekawostki takie jak Muzeum Wodne czy Muzeum Wina, oba mieszczące się w Limassol. W Nikozji działa Muzeum Archeologiczne Cypru z największą na świecie kolekcją cypryjskich zabytków, które powstało w 1882 r.

Wycieczka po winnicach

Jednym ze szlaków turystycznych Cypru jest ten poświęcony produkcji wina. Podążając śladami Bachusa, można skosztować lokalnych win oraz regionalnych przysmaków, wytwarzanych według tradycyjnych receptur w rozsianych po całej wyspie klasztorach i winnicach. Podczas wycieczki można zwiedzić również wiele zabytkowych obiektów związanych z produkcją wina, jak np. Zamek Kolossi, gdzie przez stulecia wytwarzane było wino Commandaria.

Cypr | Cień i przyjemny chłód odnaleźć można w muzealnych salach (Castle museum in Limassol by Sergey Galyonkin na licencji CC BY-SA 2.0)

Wizyta w akwarium

Schronienie przed słońcem odnaleźć można również wśród kolorowych mieszkańców akwariów. W Protaras działa Protaras Ocean Aquarium z ponad tysiącem gatunków zwierząt – od piranii i płaszczek po żółwie, krokodyle i pingwiny. Od kwietnia do października jest otwarte w godz. 10:00–17:30, a od listopada do marca 9:00–16:00; zamknięte bywa m.in. 24–25 i 31 grudnia, 1 stycznia oraz w prawosławną Wielkanoc (stan na 2026). Akwarium w Pafos, które opisywaliśmy w 2019 r., nie udało nam się potwierdzić jako czynnego – przed wizytą sprawdź to na miejscu. Dla rodzin dobrą alternatywą w upalny dzień są też aquaparki na Cyprze.

Zakupy w Pafos

Jeden dzień warto poświęcić na zakup pamiątek i prezentów z podróży. Jeśli zależy wam na wielu sklepach w jednym miejscu to koniecznie udajcie się do centrum handlowego Kings Avenue Mall w Pafos. Centrum skupia sklepy i restauracje, więc można tam spędzić najgorętsze godziny dnia.

Cypr | Zamek Kolossi w Limassol (Kolossi Castle near Limassol in Cyprus by Karen Bryan na licencji CC BY-ND 2.0)

Najczęstsze pytania o wypoczynek na Cyprze w upał

Gdzie na Cyprze jest chłodniej latem?

W górach Troodos: w lipcu i sierpniu jest tam ok. 28°C, czyli kilka stopni mniej niż na wybrzeżu (ok. 32–33°C). Na stacji Prodromos średnia letnia temperatura to ok. 23°C.

Ile cerkwi UNESCO jest w górach Troodos?

Dziesięć. Dziewięć wpisano na listę UNESCO w 1985 r., a dziesiątą w 2001 r.

Co robić na Cyprze w deszczowy lub gorący dzień?

Warto odwiedzić muzea (np. Muzeum Archeologiczne Cypru w Nikozji lub Muzeum Wina w Limassol), winnice na szlakach winnych, aquaparki albo centrum handlowe w Pafos.