Baklaoua: tunezyjska baklawa z orzechami
Opublikowano:
Aktualizacja:
Baklaoua (czyt. baklawa) to jeden z najpopularniejszych deserów tunezyjskich: cienkie warstwy ciasta przełożone orzechami i migdałami, upieczone i nasączone syropem aromatyzowanym wodą różaną lub z kwiatu pomarańczy. W Tunezji je się ją przede wszystkim na święta, zwłaszcza na zakończenie ramadanu (Id al-Fitr), i na wesela, a kupić można w każdej cukierni. Najlepiej smakuje z mocną kawą po arabsku (qahwa arbi).
Tunezja | Baklaoua – tradycyjne tunezyjskie ciastka (Patisseries Tunisiennes by Citizen59 na licencji CC BY-SA 2.0)
Tajemnicza baklawa
Baklawa jest znana w całym dawnym Imperium Osmańskim – od Bałkanów przez Turcję i Bliski Wschód po Afrykę Północną, w tym Tunezję. Jej pochodzenie nie jest do końca znane, jednak wiele źródeł wskazuje, że w obecnej postaci rozpowszechniła się z kuchni tureckiej.
Ciekawostką jest natomiast fakt, że jeden z pierwszych udokumentowanych przepisów na baklawę znajduje się w chińskiej książce kucharskiej z roku 1330, kiedy kraj ten znajdował się pod panowaniem dynastii Yuan.
Równie niejasna, jak samo pochodzenie baklawy, jest etymologia jej nazwy. Słowo „baklawa” występuje w wielu różnych językach z bardzo drobnymi zmianami. W języku angielskim po raz pierwszy słowo to pojawiło się w 1653 roku i wiadomo, że wówczas nazwę tę zapożyczono z języka tureckiego. Według jednej z hipotez pierwotnie wywodzi się ona z mongolskiego.
Jak zrobić baklaoua?
Bazą do baklawy jest tradycyjnie cieniutkie ciasto filo (w Tunezji także podobne ciasto warka); w domowych wersjach bywa zastępowane ciastem półfrancuskim. Warstwy ciasta przekłada się słodką masą. Przygotowuje się ją z drobno pokrojonych orzechów włoskich i laskowych oraz migdałów wymieszanych z cukrem lub miodem.
Aby dodać baklawie ciekawego aromatu i delikatnego posmaku, orzechy namacza się w wodzie różanej lub w wodzie z kwiatów pomarańczy.
Przygotowane piętrowe ciasto zapieka się w piekarniku na złocisty kolor. Po upieczeniu, gdy ciasto jest jeszcze ciepłe, całość polewana jest lukrem lub syropem zrobionym z wody, cukru i soku cytrynowego. Gotowe danie posypuje się posiekanymi orzechami pistacjowymi.
Baklawa może być przygotowywana w formie ciasteczek lub dużego ciasta, które po upieczeniu kroi się na mniejsze porcje. Choć deser ten jest prawdziwą bombą kaloryczną, trudno mu się oprzeć.
Mimo stosunkowo trudnego i czasochłonnego przygotowania, w Tunezji żadne święto czy uroczysty obiad nie może się obejść bez baklawy. Na świątecznym stole towarzyszą jej inne słodkości, takie jak smażone ciasteczka zlabia czy przygotowywany na Mawlid krem assidat zgougou. Więcej tradycyjnych dań opisujemy w przewodniku po kuchni Tunezji.
Czym tunezyjska baklaoua różni się od tureckiej?
W wersji północnoafrykańskiej nie ma kajmaku, czyli gęstej śmietanki, którą dodaje się do niektórych tureckich baklaw. W wielu tunezyjskich przepisach podstawą nadzienia są migdały, często z domieszką grubo siekanych pistacji, a syrop aromatyzuje się wodą z kwiatu pomarańczy. W Tunezji i Algierii spotyka się też wersje nasączane gęstszym syropem z dodatkiem prawdziwego miodu. Ciasto kroi się zwykle w romby, kwadraty lub prostokąty i podaje w papierowych papilotkach. Po upieczeniu najlepiej zostawić je na kilka godzin, a najlepiej na całą noc, żeby wchłonęło syrop.
Baklaoua na ramadan i po iftarze
W Ramadanie, po przerwaniu postu, Tunezyjczycy zwykle siadają wieczorem do słodyczy z herbatą lub kawą, a baklaoua należy wtedy do stałych pozycji obok zlabii i makroudów. Specjalistka od inżynierii żywności, która w 2026 r. komentowała te przysmaki w tunezyjskim radiu, oceniła, że porcja baklawy zawiera ok. 5 kostek cukru, a porcja zlabii – ok. 17 (stan na 2026). Jeśli kupujesz ciasta w cukierni na wagę, warto więc zacząć od małej ilości. Więcej o zwyczajach postnego miesiąca znajdziesz w tekście o Ramadanie w Tunezji.
Najczęstsze pytania o baklaouę
Czy baklaoua i baklawa to to samo?
W zasadzie tak: to ten sam deser z ciasta filo i orzechów, tylko w lokalnej wersji. Tunezyjska baklaoua ma zwykle nadzienie z migdałów i pistacji, jest nasączona syropem z wodą różaną lub z kwiatu pomarańczy i nie zawiera kajmaku.
Kiedy w Tunezji je się baklaouę?
Na święta, wesela i uroczyste obiady, a podczas Ramadanu – wieczorami po iftarze. Kupisz ją jednak w cukierniach cały rok.
Z czego robi się ciasto na baklaouę?
Z cieniutkiego ciasta filo albo tunezyjskiej warki. Po warstwach przekłada się je orzechami i masłem, piecze na złoto i polewa syropem.