Ludność Turcji

Według Tureckiego Urzędu Statystycznego (TÜİK) 31 grudnia 2025 r. Turcja liczyła 86 092 168 mieszkańców, a przyrost ludności spadł do ok. 0,5% rocznie. Średnia gęstość zaludnienia to ok. 110 osób na km², a największym skupiskiem jest Stambuł z ok. 15,75 mln mieszkańców (2025). Kraj jest wieloetniczny: obok Turków żyją tu m.in. Kurdowie, Zaza, Arabowie i ludy kaukaskie.

Turcja | Czarująca mieszkanka Akçay (Akçay Bazar People by Arne Krueger na licencji CC BY-SA 2.0)

Pomimo spisów ludności nie tak łatwo jest ustalić dokładny skład narodowościowy Turcji. Według konstytucji tureckiej każdy obywatel Republiki jest Turkiem. Oficjalne źródła mogą przedstawiać więc zafałszowany obraz rzeczywistości, zwiększając w statystykach rzeczywistą liczbę Turków kosztem mniejszości narodowych.

Według danych szacunkowych Turcy stanowią ok. 70-76% ludności Republiki. Najliczniejszą mniejszością, choć nie uznaną oficjalnie, są Kurdowie (15-19%). Do pozostałych należą: Ormianie, Grecy i Żydzi (jedyne oficjalnie uznane mniejszości), Abchazowie, Adygejczycy, Albańczycy, Arabowie, Azerowie, Asyryjczycy, Bośniacy, Gruzini, Hemşinliler, Lazowie, Pomacy, Romowie, Zaza. Istnieje również termin „Lewantyńczycy”, odnoszący się do potomków dawnych osadników z Europy Zachodniej.

Ilu Ormian, Greków i Żydów mieszka w Turcji?

Turcję zamieszkuje obecnie 40-70 tys. Ormian. Żyją oni głównie w okolicach Stambułu. Większość spośród rdzennej ludności ormiańskiej, zamieszkującej wschodnią Anatolię, zginęła podczas masowych deportacji ludności w czasie I wojny światowej.

Jako oficjalnie uznana mniejszość, Ormianie mają własne instytucje kulturalne, religijne, społeczne i edukacyjne, a także własne media.

Dużo mniej liczna jest mniejszość grecka, szacowana na ok. 5000 osób. Są to Grecy z okolic Stambułu i zachodniej Anatolii, którzy pozostali w Turcji po grecko-tureckiej wymianie ludności z 1923 r., kiedy to do Grecji wyjechało 1,5 mln osób (które notabene nie mogły odnaleźć się w społeczeństwie greckim, ponieważ większość z nich w ogóle nie mówiła po grecku).

Trzecią uznaną mniejszością są Żydzi, których liczba szacowana jest na 20 tys.

Turcja | Na ulicach Urfy (Man of Urfa by Chuck Grimmett na licencji CC0 1.0)

Jakie ludy kaukaskie żyją w północno-wschodniej Turcji?

Zamieszkują przede wszystkim północno-wschodnią część Turcji. Lazowie (80 tys.) i Adygejczycy (1,5 mln – największe na świecie skupisko tego narodu) mieszkają nad Morzem Czarnym, zaś Gruzini (ok. 1 mln) – blisko granicy gruzińskiej. W Turcji żyje również niewielka liczba Czeczenów, Azerów, Czerkiesów i kilku innych ludów.

Kurdowie, Zaza, Bośniacy i inne ludy indoeuropejskie w Turcji

Liczba Kurdów w Turcji to wyłącznie szacunki: ok. 13–14 mln według pracowni KONDA (2013), ok. 14–15 mln według CIA World Factbook, a nawet 20 mln według Instytutu Kurdyjskiego w Paryżu (2017). Więcej o ich historii i położeniu piszemy w artykule Kurdowie w Turcji. Są rozprzestrzenieni po całym kraju, jednak największe ich skupiska stanowią wschodnia oraz południowo-wschodnia Anatolia, czyli ich tereny rodzime.

Blisko spokrewnieni z Kurdami są Zaza. Ich liczbę szacuje się na 2-3 mln. Zamieszkują głównie wschodnią Anatolię.

Najliczniejszą grupą słowiańską w Turcji są Bośniacy. Żyją przede wszystkim w Stambule, ale także w Izmirze, Edirne, Bursie, Yalova i Karamürsel. Jest ich w Turcji ok. 100 tys.

Pomacy z kolei to muzułmanie bułgarskiego pochodzenia. Żyją przede wszystkim w Bułgarii i Grecji, lecz niektórzy z nich emigrowali z Bułgarii do Turcji, uciekając przed prześladowaniami w latach 70. i 80.

W Turcji żyją również Albańczycy. Spośród ok. 1,3 mln osób o albańskim pochodzeniu, ok. 500 tys. identyfikuje się z narodem albańskim bardziej niż z tureckim.

Turcja | W Turcji żyje ponad 70 milionów ludzi (Child in Urfa by Chuck Grimmett na licencji CC0 1.0)

Gdzie w Turcji mieszkają Arabowie i Asyryjczycy?

W Turcji mieszka ok. 800 tys. Arabów. Zasiedlają oni głównie południową część państwa, w pobliżu granicy z Syrią. Wielu spośród nich należy do plemion beduińskich.

Asyryjczycy również żyją w południowej Turcji. Jest ich tam ok. 25 tys. Uważają się za spadkobierców starożytnej Asyrii. Są chrześcijanami, należącymi głównie do obrządków wschodnich.

Jakiego wyznania są mieszkańcy Turcji?

Zdecydowana większość mieszkańców Turcji to muzułmanie, głównie sunnici; liczną wspólnotę tworzą też alewici. Chrześcijanie (Ormianie, Grecy, Asyryjczycy) i Żydzi to dziś nieliczne społeczności skupione przede wszystkim w Stambule i na południowym wschodzie. Szerzej opisujemy to w tekście Religia w Turcji, a podstawowe dane o państwie zebraliśmy w artykule Turcja – podstawowe wiadomości o kraju.

Najczęstsze pytania

Ilu mieszkańców ma Turcja?

Według TÜİK 31 grudnia 2025 r. było to 86 092 168 osób. Największe miasto, Stambuł, liczy ok. 15,75 mln mieszkańców.

Jaka jest największa mniejszość w Turcji?

Kurdowie, szacowani na 15–19% ludności, choć nie są oficjalnie uznani za mniejszość. Oficjalnie uznane są tylko trzy: Ormianie, Grecy i Żydzi.

Jakiego wyznania są mieszkańcy Turcji?

Zdecydowana większość to muzułmanie, głównie sunnici, z liczną wspólnotą alewitów. Chrześcijanie i Żydzi tworzą małe społeczności, skupione głównie w Stambule i na południowym wschodzie.