Pielmienie – syberyjskie pierożki popularne na Ukrainie

Pielmienie (pielmieni) to małe pierożki z cienkiego ciasta nadziewane mielonym mięsem, które wywodzą się z Syberii. Choć nie są daniem narodowym Ukrainy – tę rolę pełnią raczej wareniki i barszcz – skosztujemy ich w wielu ukraińskich restauracjach, a mrożone kupimy w niemal każdym supermarkecie.

Ukraina | Pielmienie to potrawa pochodząca z Syberii (by arzar na licencji Pixabay)

Syberyjskie pierożki

Pielmienie to potrawa z kuchni rosyjskiej. Ich pochodzenie jest sporne, ale najczęściej uznaje się je za syberyjski wkład w rosyjską kuchnię. Nazwa pochodzi z języków ugrofińskich – w komi i udmurckim „pel’n’an’” znaczy dosłownie „chleb-uszko”. Jedna z teorii wiąże pielmienie z chińskimi pierożkami jiaozi, które mogli przynieść na Syberię i Ural Mongołowie.

Pielmienie są popularne nie tylko w Rosji, ale i na Ukrainie. Przypominają polskie pierogi i ukraińskie wareniki, ale różnią się od nich: mają cieńsze ciasto i więcej farszu, są mniejsze, zlepiane w „uszka”, a farsz nakłada się surowy – zwykle jest to mielone mięso z cebulą. Na tle innych dań, jakie oferuje kuchnia ukraińska, są raczej zapożyczeniem niż tradycją. W Polsce zadomowiły się głównie na terenach dawnego zaboru rosyjskiego, a nazwą i wyglądem przypominają polskie uszka.

W Syberii pielmienie tradycyjnie zamrażano zimą na dworze i traktowano jak żywność na zapas – myśliwi i podróżnicy wyruszający w tajgę zabierali ze sobą worki mrożonych pierożków. Dziś paczki mrożonych pielmieni, często oznaczone jako „syberyjskie”, trafiają do sklepów w całej Europie Wschodniej. Pojedynczy pierożek ma ok. 2–3 cm średnicy.

Pielmienie, wareniki i pierogi – czym się różnią?

Cecha	Pielmienie	Wareniki i pierogi
Ciasto	cienkie, proporcjonalnie dużo farszu	grubsze, mniej farszu
Farsz	surowe mięso, czasem ryba lub grzyby	m.in. ziemniaki, kapusta, twaróg, owoce
Kształt	małe „uszka”	większe półksiężyce
Wersja słodka	nie ma	często spotykana

Tradycyjnie pielmienie nadziewa się wieprzowiną, wołowiną, jagnięciną, a także dziczyzną lub rybą. Według przepisu udmurckiego farsz składa się z 45% wołowiny, 35% baraniny i 20% wieprzowiny. Przepis poniżej korzysta z wołowiny i wieprzowiny.

Przepis na domowe pielmienie

Ciasto na pielmienie robi się z mąki i wody, czasem z dodatkiem niewielkiej ilości jajek. Poniższa wersja używa dwóch jajek na pół kilograma mąki, a do farszu trafia cebula i odrobina wody, żeby pierożki były soczyste.

Składniki na ciasto:

• 0,5 kg mąki
• 2 jajka
• Pół szklanki ciepłej wody
• Łyżeczka soli

Składniki na farsz:

• 20 dag wołowiny
• 20 dag wieprzowiny
• 2 średnie cebule
• Sól
• Pieprz

Do mąki dodajemy sól, jajka oraz wodę. Całość zagniatamy. Ciasto rozwałkowujemy na cienki placek i wycinamy krążki za pomocą kieliszka lub specjalnej formy do pielmieni.

Mięso oraz cebulę dwukrotnie mielimy. Dodajemy sól, pieprz oraz odrobinę wody.

Na każdy z krążków nakładamy łyżeczkę farszu i zaklejamy. Tak przygotowane pielmienie wrzucamy do osolonej wody i gotujemy, aż wypłyną na powierzchnię, a potem jeszcze 2–5 minut.

Jak podawać pielmienie?

Pielmienie podaje się z gorącym rosołem i śmietaną lub polane tłuszczem. Jako dodatki stosuje się też masło, musztardę, chrzan, koperek, czerwoną cebulę i ocet; pielmienie można też ugotować od razu w mięsnym lub drobiowym bulionie i podać w misce jak zupę. Na rozgrzewkę przed nimi dobrze sprawdzi się talerz barszczu ukraińskiego.

Najczęstsze pytania o pielmienie

Czy pielmienie to ukraińskie danie?

Nie. Pielmienie wywodzą się z kuchni rosyjskiej (najczęściej wiąże się je z Syberią i Uralem). Na Ukrainie są popularne, ale daniem narodowym są tu raczej wareniki i barszcz.

Czym pielmienie różnią się od pierogów i wareników?

Mają cieńsze ciasto i więcej farszu, są mniejsze i zlepiane w „uszka”. Farsz jest zwykle surowy i mięsny, a pielmienie nigdy nie są słodkie.

Jak długo gotować pielmienie?

Wrzuć je do osolonej wody i gotuj, aż wypłyną na powierzchnię, a potem jeszcze 2–5 minut.

Pielmienie z mięsem po ugotowaniu

Ugotowane pielmienie z mięsem są niewielkie i zlepione w charakterystyczne uszka.

Ukraina | Pielmienie to niewielkie pierożki nadziewane mięsem (by Daria-Yakovleva na licencji Pixabay)