Festiwal gołąbków w Czetfalwie na Zakarpaciu
Opublikowano:
Aktualizacja:
Festiwal gołąbków to święto kulinarne w Czetfalwie (ukr. Четфалва, węg. Csetfalva), zamieszkanej głównie przez Węgrów wiosce nad Cisą na Zakarpaciu, tuż przy granicy z Węgrami. Po raz pierwszy zorganizowano go w 2011 r., a w 2013 r. odbył się w sobotę 6 lipca. W programie – obok degustacji gołąbków w wielu regionalnych odmianach – były konkursy kulinarne, warsztaty, lekcje czardasza i zawody w szybkim zawijaniu. Nie udało nam się potwierdzić terminu najnowszych edycji, dlatego przed wyjazdem sprawdź zapowiedzi lokalnych mediów i obwodowego biura informacji turystycznej (stan na 2026).
Ukraina | Apetyczny motyw przewodni lipcowego festiwalu (by Krzysztof Baranski na licencji FreeImages)
Czetfalwa – wieś nad Cisą przy granicy z Węgrami
Czetfalwa leży w rejonie berehowskim, kilkanaście kilometrów od Berehowa (Beregowa), na prawym brzegu Cisy, która w tym miejscu wyznacza granicę z Węgrami. Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z 1341 r. (jako Villa Chet). Według spisu z 2001 r. mieszkało tu 755 osób, z których ponad 97% za język ojczysty uznało węgierski. Wieś mocno ucierpiała w powodziach jesienią 1998 r. i wiosną 2001 r., a dziś chroni ją wysoki wał przeciwpowodziowy.
Do najcenniejszych zabytków należą reformowany kościół z XV w. (wcześniej katolicki), drewniana dzwonnica datowana na 1753 r. oraz nowa świątynia Zesłania Ducha Świętego z lat 1998–2001, przed którą w 2009 r. stanął pomnik Marii. Festiwal dał wsi jeszcze jeden powód, aby ją odwiedzić.
Jak wygląda festiwal gołąbków?
Festiwal gołąbków to stosunkowo młoda impreza, wymyślona przez mieszkańców wsi. Oprócz degustacji głównej festiwalowej potrawy w programie znalazły się lekcje czardasza oraz konkursy dzieł gołąbkowych mistrzów. Organizatorzy zapowiadali w 2013 r. także warsztaty przygotowania gołąbków.
Konkurs na najszybsze zawijanie
Najbardziej interesujący okazał się konkurs na szybkość. Uczestnicy ustawiają się za długim stołem jak na sportowym boisku, a potem pada „start!” – i zaczynają się zawody. W jednej z pierwszych edycji, po wyrównanej walce, zwyciężyła zawodniczka ze wsi Borżawa. Udało się jej w ciągu 5 minut zawinąć 46 gołąbków!
Im mniejszy gołąbek, tym lepszy
Na Zakarpaciu uważa się, że im gołąbek mniejszy, tym jest smaczniejszy i jeśli dziewczyna zawija prawidłowo gołąbki, będzie dobrą gospodynią. Niewiarygodne, ale potwierdziła to komisja sędziowska: rekordzistą został gołąbek o długości 2cm i 8 mm!
Ukraina | Na Zakarpaciu uważa się, że im gołąbek mniejszy, tym smaczniejszy (Rolling Stuffed Cabbage by The Boreka Diary na licencji CC BY-SA 2.0)
Gołąbki na Zakarpaciu – huculskie, węgierskie i inne
Co zawijają Huculi, a co Węgrzy
Przepisowe gołąbki (zbliżone rozmiarem do małego palca) Huculi wypełniają kaszą kukurydzianą z grzybami. Węgrzy zawijają w liście kiszonej kapusty wędzony wieprzowy mostek z papryką i torgoni – małymi kawałkami ciasta.
Liście i farsz
W charakterze warstwy okrywowej wykorzystuje się wszystko, co rośnie pod ręką: liście kalarepy, chrzanu i dzikiego wina. Farsz jest jeszcze bardziej różnorodny – może być tradycyjny ryż z mięsem (wieprzowiną albo cielęciną), nadzienie z grzybami, z kaszą i wędzoną słoniną i wiele innych. Niektóre receptury powstawały w czasach, kiedy z mięsem bywało krucho, a nakarmić rodzinę trzeba było jednak każdego dnia. Dlatego obecnie można popróbować różnych smaków – i wegetariańskich, i mięsnych.
Więcej o regionalnych potrawach piszemy w artykule Kuchnia ukraińska, a o innym zakarpackim święcie – w tekście o festiwalach wina na Zakarpaciu.
Najczęstsze pytania o festiwal gołąbków
Gdzie odbywa się festiwal gołąbków na Zakarpaciu?
W Czetfalwie, wsi w rejonie berehowskim nad Cisą, tuż przy granicy z Węgrami. Pierwszy raz zorganizowano go w 2011 r.
Kiedy odbywa się festiwal gołąbków?
W 2013 r. odbył się w sobotę 6 lipca, zwykle więc planowano go w pierwszej połowie lata. Terminu najnowszych edycji nie udało nam się potwierdzić, dlatego sprawdź zapowiedzi lokalnych mediów (stan na 2026).
Co zawijają w gołąbki na Zakarpaciu?
Oprócz liści kapusty także liście kalarepy, chrzanu i winorośli. Nadzieniem bywa ryż z mięsem, kasza kukurydziana z grzybami, a u Węgrów wędzony mostek z papryką.
Źródła: http://www.doroga.ua/