Chorwackie obiekty na liście UNESCO
Opublikowano:
Aktualizacja:
Na liście światowego dziedzictwa UNESCO znajduje się 10 chorwackich obiektów (stan na 2026): osiem kulturowych i dwa przyrodnicze. Najstarsze wpisy z 1979 r. to pałac Dioklecjana w Splicie, stare miasto w Dubrowniku i Park Narodowy Jezior Plitwickich, a najnowsze – weneckie fortyfikacje Zadaru i Szybenika oraz pradawne lasy bukowe na Velebicie – dołączyły w 2017 r. Z całą pewnością warto zobaczyć każde z tych miejsc. Poza listą światowego dziedzictwa Chorwacja ma też wpisy na liście niematerialnego dziedzictwa UNESCO – jednym z nich jest dalmatyński śpiew klap, wpisany w 2012 r.
Chorwacja | Widok na dachy starówki Splitu (Split 080620-133710-IMG 0968x by Tatyana Peshkova, Wikimedia Commons, na licencji CC BY-SA 4.0)
Obiekty UNESCO w Chorwacji
| Obiekt | Rok wpisu | Miejsce |
|---|---|---|
| Zabytkowe centrum Splitu z pałacem Dioklecjana | 1979 | Split |
| Stare miasto w Dubrowniku | 1979 (rozszerzenie 1994) | Dubrownik |
| Park Narodowy Jezior Plitwickich | 1979 (rozszerzenie 2000) | Lika |
| Zespół bazyliki Eufrazjusza | 1997 | Poreč |
| Stare Miasto Trogir | 1997 | Trogir |
| Katedra św. Jakuba | 2000 | Szybenik |
| Równina Starego Gradu | 2008 | wyspa Hvar |
| Stećci – średniowieczne cmentarze z nagrobkami | 2016 | m.in. Cista Velika, Konavle |
| Weneckie fortyfikacje z XVI–XVII w. | 2017 | Zadar, Szybenik |
| Pradawne lasy bukowe Karpat i innych regionów Europy | 2017 (część chorwacka) | PN Paklenica, PN Północny Velebit |
Zabytkowe centrum Splitu z pałacem Dioklecjana
W 1979 roku na listę światowego dziedzictwa UNESCO został wpisany pałac Dioklecjana oraz otaczająca go starówka. Pałac Dioklecjana to zespół budowli otoczony murami wybudowany w 305 roku. Jest to jedyny pałac, który stał się miastem. Split uznawany jest za najpiękniejsze miasto Dalmacji.
Stare miasto w Dubrowniku
W tym samym roku na listę UNESCO wpisane zostało również stare miasto w Dubrowniku. Powstało ono pomiędzy 598 a 615 rokiem n.e. Warto zobaczyć tu: Muzeum Ikon, Pałac Biskupi, pałac Knežev Dvor czy franciszkański klasztor wraz z najstarszą apteką w Europie.
Ciekawostką jest, że każdego lata, od 10 lipca do 25 sierpnia, odbywa się tu Letni Festiwal Dubrownika z teatrem, muzyką i tańcem. Warto też przejść mury miejskie Dubrownika, z których rozciąga się najlepszy widok na starówkę.
Park Narodowy Jezior Plitwickich
W 1979 roku na liście światowego dziedzictwa UNESCO znalazł się zjawiskowy Park Narodowy Jezior Plitwickich. Jest to jedno z miejsc, które koniecznie musimy zobaczyć. Park narodowy utworzono w 1949 roku. Największą jego atrakcją jest 16 jezior krasowych połączonych wodospadami.
Chorwacja | Park Narodowy Jezior Plitwickich (Plitvice_36 by Mario Fajt na licencji CC BY 2.0)
Zespół bazylikalny Eufrazjana na Starym Mieście w Poreču
Bazylika Eufrazjusza na liście UNESCO znalazła się w 1997 roku. Budowla została wzniesiona w VI w. n.e. Jest to jeden z najlepiej zachowanych obiektów okresu bizantyjskiego w Chorwacji.
Stare Miasto Trogir
Starówka Trogiru pojawiła się na liście UNESCO w 1997 roku. Stare Miasto otaczają średniowieczne mury obronne. Aby tam się dostać trzeba przejść przez Bramę Morską pochodzącą z XVI wieku. Warte zobaczenia są: katedra św. Wawrzyńca, plac Jana Pawła II czy pałac Ćipiko.
Katedra św. Jakuba w Szybeniku
W 2000 roku na listę UNESCO wpisana została Katedra św. Jakuba w Szybeniku. Jest to rzymskokatolicka katedra, którą budowano ponad sto lat (od 1431 r.). Głównym projektantem oraz kierownikiem prac był Juraj Dalmatinac (Giorgio Orsini).
Krajobraz kulturowy wyspy Hvar
W 2008 roku na listę światowego dziedzictwa UNESCO wpisano krajobraz kulturowy wyspy Hvar pod nazwą Równina Starego Gradu. To pola uprawne podzielone przez greckich kolonistów w IV w. p.n.e., których układ przetrwał do dziś.
Stećci – średniowieczne nagrobki
W 2016 roku wpisano na listę stećci, czyli monumentalne średniowieczne nagrobki z kamienia. To obiekt wspólny z Bośnią i Hercegowiną, Czarnogórą i Serbią; w Chorwacji chronione są cmentarze w Ciście Velikiej koło Imotskiego oraz w Dubravce w Konavle.
Weneckie fortyfikacje w Zadarze i Szybeniku
Od 2017 roku na liście znajdują się weneckie systemy obronne z XVI i XVII wieku, wspólny wpis Chorwacji, Włoch i Czarnogóry. Z Chorwacji obejmuje on mury obronne Zadaru oraz twierdzę św. Mikołaja u wejścia do kanału św. Antoniego w Szybeniku.
Lasy bukowe Velebitu
Również w 2017 roku do transgranicznego wpisu „Pradawne lasy bukowe Karpat i innych regionów Europy” dołączyły chorwackie fragmenty lasów w Parku Narodowym Paklenica i Parku Narodowym Północny Velebit. Więcej o chronionych obszarach przeczytasz w tekście Parki narodowe Chorwacji.
Chorwacja | Stare Miasto w Dubrowniku (Dubrovnik Old Town by Michael Caven na licencji CC BY 2.0)
Najczęstsze pytania o obiekty UNESCO w Chorwacji
Ile obiektów UNESCO ma Chorwacja?
Na liście światowego dziedzictwa znajduje się 10 chorwackich obiektów (stan na 2026): osiem kulturowych i dwa przyrodnicze.
Które chorwackie obiekty wpisano na listę UNESCO jako pierwsze?
W 1979 r. wpisano pałac Dioklecjana w Splicie, stare miasto w Dubrowniku i Park Narodowy Jezior Plitwickich.
Które wpisy Chorwacja dzieli z innymi krajami?
Stećci dzieli z Bośnią i Hercegowiną, Czarnogórą i Serbią, weneckie fortyfikacje z Włochami i Czarnogórą, a lasy bukowe Velebitu są częścią transgranicznego wpisu pradawnych lasów bukowych Karpat i innych regionów Europy.